Onze zoon van 9 kan heel makkelijk leren en scoort ruim boven gemiddeld op school. Hij heeft een vriendje in de klas die het veel minder goed doet. Deze week mochten alle kinderen uit de klas meedoen met een rekenwedstrijd. Onze zoon heeft expres alles verkeerd ingevuld, omdat hij het zo zielig vindt voor zijn vriendje en de rest van de klas als hij weer 'wint'. Hoe kan ik hier het beste op reageren?

Nathalie van Thiel, leerkracht en J/M schoolcoach:
Mijn eerste reactie is: wat fijn dat zo’n slimme jongen zo’n groot sociaal gevoel heeft dat hij het anderen gunt om te winnen. Wat slim en enorm sociaal doordacht. Aan de andere kant gaan er alarmbellen rinkelen! Onderpresteren is namelijk een probleem dat je nogal eens ziet bij begaafde kinderen. Ze gaan minder goed presteren omdat ze niet uitgedaagd worden, of omdat ze bij de groep willen horen.

Je vraagt je af hoe je hier als ouder het beste op kunt reageren. Allereerst zou ik je kind een compliment geven. Wat een mooie eigenschap om aan anderen te denken. Het is inderdaad niet leuk als altijd dezelfde wint en bij deze wedstrijd zal de hele klas wel verwacht hebben dat je zoon ging winnen. Dat maakt winnen soms ook iets minder leuk. Hij gunde het eens iemand anders en het liefst nog zijn vriendje die altijd veel minder scoort. Eigenlijk heel begrijpelijk en sociaal!
Je kunt hem zeggen dat het goed is om een ander iets te gunnen en om rekening te houden met gevoelens van andere kinderen.

Toch moet je hem daarna aanraden om nooit meer expres opdrachten fout te maken. Hij zal moeten begrijpen dat dit niet de juiste manier is om rekening te houden met anderen. Probeer hem dat duidelijk uit te leggen.

Hij mag trots zijn op het feit dat hij zo sociaal is, maar mag minstens zo trots zijn op het feit dat hij zo knap is met leren. Vertel je zoon dat iedereen wel ergens goed in is:
- Sommigen kunnen goed sporten: voetballen, hoogspringen, sprinten of skaten.
- Andere kinderen kunnen erg goed toneelspelen, tekenen, schilderen of knutselen.
- Er zijn ook kinderen die uitblinken in verbale capaciteiten. Ze kunnen prachtige spreekbeurten houden of heel goed een ander iets uitleggen.
- En er zijn bijvoorbeeld kinderen die zelden ruzie hebben en aardig zijn voor anderen. Ze komen op voor kinderen die buitengesloten worden en hebben oog voor degenen die buiten de groep vallen.

Ga samen met je zoon op zoek naar de kwaliteiten van het vriendje. Waarschijnlijk blinkt hij ook in iets uit. Waarom is het zijn vriend? Misschien is het een heel sociaal jongetje en erg aardig, een groot gevoel voor humor, of misschien is hij altijd vrolijk en positief? Vertel je zoon dat iedereen wel ergens goed in is.

Jouw zoon is goed in rekenen en daar moet hij trots op zijn, dat zal zijn vriendje hem ook gunnen! Laat je zoon inzien dat híj zijn vriend niet minder aardig vindt omdat hij minder goed kan leren. Andersom zal zijn vriend hém ook niet minder aardig vinden omdat hij wél goed kan leren.
Kinderen, maar ook ouders, hebben vaak de neiging om alleen leervakken te zien als kwaliteiten van kinderen. Dat is misschien begrijpelijk want de leervakken worden overduidelijk vernoemd in het rapport. Maar wanneer je kind gaat inzien dat er heel veel zaken zijn waar je goed in kan zijn, geeft het hem de ruimte om trots te zijn op zijn sterke kanten!

Tot slot wil ik je aanraden dit voorval met de leerkracht te bespreken zodat zij een vinger aan de pols kan houden.

J/M’s schoolcoach Nathalie van Thiel is leerkracht basisonderwijs en moeder van vier kinderen (15, 12, 11 en 6 jaar). Ze beantwoordt wekelijks lezersvragen op de site over alles wat met onderwijs en school te maken heeft.

Heb je een vraag?
Stuur hem naar: schooladvies@jmouders.nl.

Alle vragen worden anoniem behandeld, voel je dus vrij elk probleem of vraag voor te leggen.