Zoeken

×

Bang

Tischa Neve, kinderpsycholoog en J/M opvoedcoach

Tischa Neve is kinderpsycholoog, speltherapeute en J/M's opvoedcoach. Ze woont samen met Koen. Samen hebben ze een zoon, Dim (5), een pleegdochter (19) en doen ze aan crisisopvang voor pleegzorg.

Bezoek haar website: http://www.grootenklein.nl

vraag

Onze zoon (bijna 8 jaar) is bang. Hij durft overdag niet alleen boven te spelen. En als hij in zijn kamertje in slaap valt, wordt hij geregeld wakker na een enge droom en komt naar ons toe. Als ik hem terug in zijn bed leg, komt hij vaak daarna weer. Wij laten al een lampje branden en ik heb ook met een beloningssysteem gewerkt. Vaak zegt hij: ‘Het lukt me niet.’ Als hij ‘s morgens eerder wakker wordt, durft hij niet in zijn eentje beneden tv te kijken. Weet jij een oplossing?

antwoord

Iedereen kent angsten. De een is van nature banger of angstiger aangelegd dan de ander. Angst is een alarmbel als er mogelijk gevaar dreigt; het is een vorm van zelfbescherming. Angsten kunnen reëel zijn maar ook irreëel. 

Kinderen maken heel veel mee in hun leventje. Er verandert veel en ze snappen nog lang niet alles van wat er om hen heen gebeurt. Ze hebben nog niet voldoende grip op de wereld om hen heen en alles wat daarin op ze af komt. Dat zorgt ervoor dat kinderen in verschillende leeftijdsfasen te maken (kunnen) krijgen met verschillende angsten. Op zich heel normaal dus dat kinderen bij periodes angsten kennen voor alleen zijn, doodgaan, spoken of monsters en dergelijke. Het moet alleen niet gaan overheersen en verstorend gaan werken. 

Op de leeftijd van jouw zoon spelen vaak angsten voor donker, alleen (thuis) zijn en alleen slapen. Wanneer angsten het functioneren van een kind echt langdurig beïnvloeden op een negatieve manier (bijvoorbeeld: geen eetlust, chronisch te weinig slaap, slecht presteren op school, situaties vermijden) dan is hulp zoeken een goed idee. 

Om te beoordelen of het nodig is hulp voor hem te zoeken: 

  • Vraag eens op school en op andere plaatsen waar je zoon regelmatig is, hoe het daar gaat. Zien ze bijzonderheden op school? Functioneert hij daar goed? Kan hij alleen zijn en maakt hij een gelukkige indruk?
  • Hoe is zijn algehele stemming? Durft hij op dingen af te gaan en dingen alleen te doen? Wat lukt er wel? Zijn er nachten dat het goed gaat? Zijn er momenten dat hij wél alleen boven is?

Je kunt beginnen met een aantal dingen zelf te proberen en kijken of dat voldoende helpt:

  • Observeer de komende week heel goed wat er al wel lukt. Zijn er momenten dat het wel lukt (of een beetje) om even alleen te zijn? Zijn er nachten dat hij wel weer inslaapt in zijn eigen bed? Wat deden jullie toen? Hoe verliep dat moment? Door heel goed te observeren, kun je ontdekken wat hem helpt en wanneer en waar het wel lukt. Hopelijk vind je zo handvatten om op andere momenten te gebruiken.
     
  • Neem angst altijd serieus en praat erover. Benoem voor hem zijn gevoel, de uitingen van de angst (fysiek, gedachten, handelen) en erken dat dat naar is. Leg de reacties uit. Wimpel het niet af en ga ook geen dingen vermijden waar je kind bang voor is. Boos worden en pushen heeft ook geen zin. 
  • Geef feitelijke informatie over de angst (de situatie).
  • Sta bij de angst stil zonder het te groot te maken, want dan kun je het juist versterken. 
  • Kijk of er reële redenen zijn voor de angst: geluiden, te donker, ervaringen, gepest worden, enzovoort.
  • Betrek hem bij het leren omgaan met zijn angst: wat kan hem helpen om toch eventjes boven te spelen of in zijn eigen bed weer in te slapen? Hoe durft hij het wel? 
  • Laat hem weten hoe je zelf altijd omgaat met angsten. Wat helpt jou?
  • Probeer samen eens de angsten in kaart te brengen. Maak een lijstje met wat hij eng vindt. Zet ‘een beetje bang voor’ op 1 en ‘allerbangst voor’ op 5 of 10. 
  • Kijk samen waar hij als eerste minder bang voor wil leren zijn. Begin met iets wat behapbaar is. Vraag goed door hoe die situatie precies is. 
  • Bijvoorbeeld: alleen boven zijn. 
    Bedenk samen een plannetje hoe dat wel kan lukken. Hoe kunnen jullie die situatie zo maken dat hij het net durft en wil/kan oefenen? Wat doe jij dan, hoe lang duurt het dan, wat gaat hij doen? Laat hem goed meedenken en bedenk stappen die steeds iets moeilijker zijn. Bijvoorbeeld: eerst samen op zijn kamer zijn en dan 5 minuten alleen waarbij jij op de gang bent. Vervolgens 5 minuten dat jij beneden bent met om de minuut even heen en weer iets roepen, dan 10 minuten en 2 keer mogen bellen naar beneden. Of alleen boven zijn en met jou beneden verbonden zijn door een bolletje wol. Zorg ervoor dat het haalbare stapjes zijn en spreek ze goed door.
  • Dan begint het oefenen. Bedenk een goed moment en bedenk ook hoe vaak en wanneer jullie de stapjes oefenen. Maak een vel met waarop jullie bijhouden wat hem al lukt en hoe het gelukt is. Als hij dat leuk vindt kun je hier ook een beloningssysteem aankoppelen. Dat kan een extra stimulans geven om door te zetten als het moeilijk wordt. Oefen niet direct alles achter elkaar, maar steeds een beetje, in kleine stapjes.

Zo kun je steeds iets oefenen wat hoger in zijn angstenlijstje staat. Je maakt het behapbaar voor hem door hem controle te geven, en mee te denken over wat hij wanneer en hoe wil oefenen. Door het in de sfeer te houden van ‘iets leren’ en dit leuk te maken, stimuleer je een kind ermee aan de slag te gaan. Prijs hem voor alles wat hij probeert en alles wat alweer iets beter gaat dan daarvoor. En spreek vertrouwen in hem uit! 

Lukt dit alles echt niet of belemmert het hem echt in zijn functioneren, dan zou ik niet wachten met hulp zoeken van een kinderpsycholoog. 

Reacties


Login

Wachtwoord vergeten? Vraag een nieuw wachtwoord aan.

Aanmelden

Nieuw? Meld je dan nu aan op JM Ouders.

×

Wachtwoord vergeten


Geef hier je e-mailadres op waarmee je bij ons ingeschreven bent, dan sturen wij een mail met daarin de mogelijkheid om een nieuw wachtwoord op te geven.

OK

×