Meer blogs

redactie 21 jun 2018 Blogs

We rijden in het zuiden van Marokko, in de buurt van Ouerzazate. Omgeven door schitterende, ruwe, droge, versteende natuur. Afgewisseld met groene ‘oases’. Tegen een achtergrond van besneeuwde bergtoppen van de Hoge Atlas, onder een strakblauwe hemel en een temperatuur die de dertig graden aantikt. Vergezichten zoals je ze in Nederland niet aantreft. Ook onze zonen zijn onder de indruk. Het is stil in de wagen. We rijden Ouerzazate uit, de leegte in.

Vanaf de stadsgrens is de natuur bezaaid met plastic. Vooral plastic zakken. Blauw, wit en zwart. Geen sporadisch verloren plastic zakken in het landschap, maar een gebied dat overdekt is met een lappendeken van plastic. Het moet de wind zijn die de plastic zakken vanuit de stad naar dit gebied blaast. Los van het feit dat hier ongetwijfeld ook talloze plastic zakken worden gedumpt. Net nog gooide een automobilist schaamteloos een plastic zak met afval uit het raam. Niet ongebruikelijk in Marokko. Niemand lijkt zich hier druk te maken over het publieke domein. Dat is voor de overheid om te regelen.

Plastic zakken zijn gemeengoed hier. Alle supermarkten werken ermee. Al heb ik geleerd dat er progressie is: niet langer worden de zwaar vervuilende zwarte, maar witte zakken gebruikt. En kassières hebben niet langer plastic zakken in veelvoud liggen, maar delen ze uit al naar gelang het aantal boodschappen. Dat is een majeure ecologische vooruitgang.

Die vooruitgang is alleen niet overal zichtbaar. We zijn op stranden geweest waar het afval het zand bijna begroef.

Minutenlang rijden we door een gebied waarvan de pure schoonheid volledig is aangetast. Monique ergert zich groen en geel aan deze vervuiling. Vanachter uit de auto klinkt het opeens heel stellig: ‘Ze vermoorden zo de natuur, mama!’ Sam is van de duidelijkheid. Kristalhelder. Geen speld tussen te krijgen.

Maar waar komt dit vandaan? Wij zijn geen ecofreaks. We proberen, heel bescheiden, wat afval te scheiden in Marokko. Dat is al een kunst op zich omdat het afvalscheiden door mensen wordt gedaan die ik ‘de plastic mannen’ ben gaan noemen. Mannen die op hun fiets of met hun handkar vuilcontainers afstruinen naar bruikbaar en eetbaar afval. Ze verdienen er hun inkomen mee door plastic en papier aan tussenhandelaren te verkopen, die het op hun beurt weer voor recycling aanbieden aan grotere bedrijven.

Ik kan mij niet herinneren dat onze zonen zich echt druk maken om de natuur en hierover iets op school hebben geleerd. Vaak genoeg moeten wij ze corrigeren als het gaat om het weggooien van hun papier of plastic. Kennelijk is de verontwaardiging van mijn vrouw en de flagrante vervuiling van de natuur voor Sam voldoende om zelf conclusies te trekken. Ook al heeft het misschien nog geen gevolg, hij is aan het denken gezet: ‘Ze vermoorden de natuur!’

Het is een prettig gevoel om te merken dat onderweg zijn kinderen iets leert.

Reageer op artikel:
Meer blogs
Sluiten