Hoogbegaafd en een lage frustratietolerantie

redactie 22 jun 2018 Blogs

Nog maar een paar dagen geleden heb ik ontdekt dat Heron eigenlijk zelden Minecraft speelt. Hij kijkt liever naar filmpjes die meer gevorderde spelers maken tijdens hun spel. Ik vermoed dat het met een lage frustratietolerantie te maken heeft. Je moet moeite doen om in het spel iets op te bouwen.

Het ouderwetse strafregels schrijven is voor Heron een zeer adequate straf. Hij kan niet tegen herhaling van simpele handelingen. Tegelijkertijd houdt Heron er ook niet van om zich geestelijk in te spannen. Je zou hem lui kunnen noemen, zeker als je hem soms ongeïnspireerd voor zijn laptop ziet hangen, starend naar een Minecraftfilmpje.

Dat heeft te maken met een lage frustratietolerantie. Als je hoogbegaafd bent, komen de meeste dingen je een beetje aanwaaien. Je hoeft je zelden in te spannen om iets te leren en falen gebeurt je zelden. Daardoor leer je je ook niet in te spannen. Maar voor sommige dingen is dat wel nodig. Zoals voor Minecraft.

Tot zijn achtste riep Heron meerdere keren per schooldag dat alles ‘saai’ was. Daarna stapte hij over naar de Leonardoschool voor hoogbegaafde leerlingen en heeft hij school nooit meer saai genoemd. Toch werd hij geen ideale leerling. De lesstof was nu niet meer saai, maar soms zelfs moeilijk en hij moest gaan leren leren, doorkrijgen dat je je soms moet inspannen om iets onder de knie te krijgen. Dat gaat steeds beter. Hij haalt goede gemiddelde rapporten. Maar hij blijft weerstand houden tegen activiteiten waar hij moeite voor moet doen.

Herons oma, mijn schoonmoeder heeft wat dat betreft een veel hogere frustratietolerantie. ‘Ik ben nu bezig met een puzzel van 1500 stukjes,’ vertelt ze. ‘Maar dat is toch wel een stuk moeilijker dan een puzzel van duizend stukjes. Er zijn nu zoveel stukjes met dezelfde kleur, dat ik er soms maar drie per avond leg. De hele avond loop ik om de tafel heen.’ Mijn schoonmoeder vindt de grote puzzel eigenlijk stukken minder leuk dan de kleinere puzzels, die ze meestal maakt. ‘Maar ik probeer het nog even verder, wie weet wordt het makkelijker als er meer van de puzzel aaneen ligt.’

In het boek Doe het Vandaag! van psycholoog Tanja van Essen, staat dat motivatie om een bepaalde taak uit te voeren afhankelijk is van de beloningswaarde, de succesverwachting en de beloningstermijn. Helaas zijn die voor iedereen anders en voldoen niet alle bezigheden en taken aan de voorwaarden. Sommige zijn niet leuk of zijn moeilijk en bij sommige is de beloning de moeite niet waard of komt die erg lang na de uitvoering. Hoe lager je frustratietolerantie, hoe sneller je wilt stoppen met de stomme taak en iets anders gaan doen.

Herons oma voelt zich al beloond als ze na een uur puzzelen één stukje op zijn plaats heeft weten te leggen. Heron zou een uur voor de hele puzzel al te lang vinden (ikzelf trouwens ook).

Gelukkig kun je je frustratietolerantie trainen. Dat lijkt me ook wel iets voor mij.
Kijken naar Minecraftfilmpjes is niet mijn ding, maar aan de tijd die ik op Facebook zit, valt af te lezen hoe frustrerend de taak is die mij te wachten staat.

Reageer op artikel:
Hoogbegaafd en een lage frustratietolerantie
Sluiten