Ouderlijk gezag: zo zit dat

redactie 19 jun 2018 Ouders

Je zou denken dat als je een kindje krijgt, beide ouders automatisch het ouderlijk gezag hebben. Toch is dit niet zo. Hoe zit dit? En wat is ouderlijk gezag eigenlijk?

Erkennen

Als je als vader je kind erkent houdt dat niet in dat de vader ook ouderlijk gezag heeft. Ouderlijk gezag is de wettelijke macht over een kind, het recht (en de plicht) om het kind op te voeden en te verzorgen. Erkenning zorgt voor een juridische band die er onder andere voor zorgt dat je kind bijvoorbeeld van zijn vader kan erven.

  • Gehuwde stellen: Bij getrouwde stellen gaat het erkennen van het kind automatisch.
  • Geregistreerd partnerschap: Voor stellen met een geregistreerd partnerschap ligt het allemaal nog net even iets anders. Een geregistreerd partner krijgt wel direct gezag als hij zijn kind heeft erkend.
  • Ongehuwde stellen: Bij ongehuwde stellen moet de vader altijd het kind nog zelf erkennen. Ongetrouwde stellen moeten dit samen laten vastleggen bij de burgerlijke stand van de gemeente. Daarna kan gezag aan worden gevraagd voor de vader bij het kantongerecht. De moeder moet hier toestemming voor geven. Er zijn plannen om deze wet aan te passen. Kijk hier hoe dat zit.

Geen gezag

Dat een vader niet altijd het gezag heeft over zijn eigen kinderen is duidelijk. Maar ook kan het voorkomen dat de moeder geen gezag heeft als het kind geboren wordt. Of dat zelfs beide ouders geen gezag krijgen. Dat kan bijvoorbeeld zo zijn in de volgende situaties

  • De ouders zijn minderjarig;
  • De ouders staan onder curatele;
  • Of de ouder lijdt aan een stoornis waardoor hij of zij niet in staat is het gezag uit te oefenen.

De rechter kan een ouder alsnog meerderjarig verklaren als hij dit in het belang vindt van ouder en kind. Op het moment dat beide ouders minderjarig zijn en zich niet meerderjarig hebben laten verklaren moet iemand ander het gezag over het kind uitoefenen.

Zwanger

Zelfs als het kind nog niet geboren is heeft de moeder in principe het gezag al over haar kindje. Ook de procedure voor een vader om zijn kind te erkennen, kan al voor de geboorte worden geregeld. Een keerzijde daarvan is dat een kind dus ook al voor de geboorte onder toezicht kan worden gesteld. Wanneer de moeder niet in staat is om voor het kind te zorgen, bijvoorbeeld wanneer zij verslaafd is of ernstig ziek.

Alimentatie

Ouders hebben de plicht om de kosten van de opvoeding van hun kinderen te betalen. Vaak bij getrouwde stellen geen probleem, maar bij de scheiding kan dit soms voor flink wat problemen zorgen. Alimentatie verplicht ex-partners om voor elkaar en eventuele kinderen te blijven zorgen.

  • Tweede huwelijk: Wanneer je een huwelijk aangaat hoort daar ook de onderhoudsplicht van de kinderen bij. Een stiefouder krijgt dus de onderhoudsplicht over de kinderen van de vrouw met wie hij gaat trouwen. De stiefouder heeft in dit geval geen gezag over het kind, maar heeft wel een alimentatieplicht. Door een tweede huwelijk kunnen er dus situaties ontstaan dat er drie of meer mensen een onderhoudsplicht hebben. Het gezag over een kind is altijd maar in handen van twee mensen.
  • Geregistreerd partnerschap: De regels voor geregistreerde partners werken hetzelfde als voor gehuwde stellen.

De biologische vader heeft altijd de onderhoudsplicht over zijn kind. Zij zullen ook na een scheiding dus altijd een deel van de opvoeding van het kind moeten betalen, ook al hebben zij geen gezag. Uitzondering hierop zijn zaaddonors.

Bron: alimentatiewijzer.nl, rijksoverheid.nl, cz.nl en jurofoon.nl

Reageer op artikel:
Ouderlijk gezag: zo zit dat
Sluiten