Scènes uit een scheiding

Per jaar scheiden ruim 30.000 echtparen. Daar zijn circa 70.000 kinderen bij betrokken. Dat betekent dat één op de zes minderjarige kinderen een scheiding meemaakt. Waar loop je als ouder tegenaan? Wat moet je regelen? De zes fases in een scheidingsproces.

Scène 1

Wel of niet scheiden?

Bij elkaar blijven voor de kinderen? Kinderen worden niet gelukkig van mopperende vaders en overspannen moeders die elkaar niet meer aardig vinden. Sterker nog, ze voelen de spanning, wat ze onzeker maakt. Als moeder boos is op vader, zal ze dat uiten. Maar iedere aanval van de ene ouder op de andere komt bij een kind als een moker­slag aan. Want ze zijn loyaal. Ze willen niet kiezen. Ze willen niet dat papa mama boos maakt en ook niet dat moeder vegen uit de pan uitdeelt.

Laten we wel wezen, die dingen gebeuren in ieder huishouden dat zijn einde nadert. Irritaties, discussies en zelfs ruzies die niet alleen voortkomen uit wangedrag van de partner, maar ook uit stress en onzekerheid over de toekomst. De daaruit voort­vloeiende emoties kunnen leiden tot het afsnauwen van je kind of, erger nog, het geven van een tik in het heetst van de strijd. ‘En dan moet je zeker hulp gaan zoeken,’ zegt mediator Erik Revenboer. Hij begeleidt dagelijks scheidende ouders in zijn praktijk. ‘Die drempel is hoog. Ouders schamen zich ervoor om toe te geven dat het niet goed gaat. Dat is zonde, want kinderen zijn bij mediation gebaat.’

Al tijdens het eerste gesprek probeert ­Revenboer erachter te komen waar de schoen wringt. Waarom willen twee mensen uit elkaar? En valt er nog iets te lijmen?

In sommige gevallen wel is zijn ervaring. ‘Bijvoorbeeld als een stel wil scheiden omdat ze elkaar niets meer te vertellen hebben. Ik vraag dan wat ze elkaar zouden willen zeggen, en mediation is natuurlijk een mooie manier om een gesprek te beginnen. Soms komt het toch goed, maar dat is ook afhankelijk van de situatie. Hoeveel energie heb je er al ingestoken en hoeveel ben je bereid nog in je partner te investeren?’

Als ouders besluiten te gaan scheiden, is dat voor kinderen een heel ingrijpende fase in hun leven. Voor ouders is het soms moeilijk om hun gevoelens te volgen. Revenboer: ‘Ik adviseer ouders om het slechte nieuws samen te brengen. Om rustig met het gezin om de tafel te gaan zitten en de kinderen duidelijk te maken dat jullie er samen achter staan en er ook samen voor ze zijn.’

Het lastige hiervan is dat kinderen vaak niet reageren zoals je zou verwachten. ‘Dan zeggen ze nonchalant: “Ja, dat had ik wel zien aankomen.” Of ze betrekken het helemaal op zichzelf. Alsof het hun schuld is.’

Dat laatste komt best vaak voor, ook al bij vrij jonge kinderen. Vanaf een jaar of 3 kunnen kinderen zich schuldig voelen als hun ouders ruziemaken. Dan gaan ze zelf nadenken. Ze voelen de spanning en kunnen daar slecht mee omgaan. Ook maken ze zich zorgen over hoe het verder moet, na de scheiding. ‘Daarom is er ook voor kinderen mediation. Hierbij ligt de focus op hun gevoelens en wensen. Bij wie ze willen wonen en hoe hun leven er verder uit moet zien.’

Meer info:

Scène 2

Scheiden doet lijden

‘Cd van jou, cd van mij,’ zongen Acda & de Munnik vrolijk. Het pijnlijke aan dit nummer is dat het wel heel realistisch is. Ook ouders stellen nog vaak materiële zaken voorop. Dat is niet zo gek, want er moet ook veel geregeld worden: huis, inboedel, wellicht een eigen zaak, andere eigendommen zoals een auto, schulden, spaarrekeningen, verzekeringen, belasting, pensioenrechten, alimentatie. En inderdaad, ook de cd-collectie komt aan de orde.

Het belangrijkste – je kind – is dan letterlijk het kind van de rekening. En het lastige is: ze laten het niet altijd merken. Sterker nog, de drukste kinderen gaan opeens op hun tenen lopen. Want mama of papa is al zo verdrietig. Dat is ontzettend lief en tragisch tegelijk. Want het is heel erg dat een kind in zijn vertrouwde omgeving niet meer zichzelf kan zijn. Reden waarom mediator Revenboer zijn cliënten adviseert om goed te kijken en te luisteren naar hun kind. ‘Wat wil hij of zij echt? Vaak gaan kinderen automatisch bij hun moeder wonen. Omdat dit zo hoort, of omdat dit praktisch is omdat zij parttime werkt.’

Maar andersom kan natuurlijk ook. Yvette bijvoorbeeld schrok zich wild toen haar achtjarige zoon tijdens de scheiding aangaf dat hij bij zijn vader wilde wonen. ‘Ik wist niet wat me overkwam. Ik was ervan overtuigd dat we een goede band hadden.’

Volgens Revenboer komt dit best vaak voor, maar moet je als ouder goed inventariseren waarom een kind dat zegt. ‘Misschien mag een kind van vader vaker gamen of televisie kijken. Kinderen letten sterk op wat ze wel mogen van de ene makkelijke ouder, ten nadele van de strengere andere.’ Bij Yvette ging die vlieger inderdaad op. ‘Lukas was bang dat hij anders niet meer met zijn vader naar Ajax kon gaan. Gelukkig werd dit snel duidelijk en hielden we hier rekening mee bij het verdelen van het ouderschap.’

Hoe dan ook is het cruciaal dat kinderen met beide ouders contact blijven houden. Reden waarom ouders sinds 2006 pas mogen scheiden als ze in een ouderschapsplan hebben vastgelegd hoe ze alles voor de kinderen gaan regelen. Als zij bij één ouder gaan wonen, komt er een omgangsregeling met de andere ouder. Die ziet ze dan bijvoorbeeld in het weekeind. Je kunt ook kiezen voor co-ouderschap. Je kind woont dan om en om bij jou en je (ex)partner. Als je hierover geen afspraken kunt maken, neemt de rechter een beslissing. Meestal bemiddelt de kinderbescherming daarbij. Als een kind ouder is dan 12, vraagt de rechter gewoonlijk ook aan hem waar hij het liefst woont.

Meer info:

Scène 3

Verhuizen of niet?

Naast het regelen van alle zakelijke rompslomp en het stilstaan bij de diverse emoties binnen je gezin, wordt het ook tijd voor het regelen van praktische zaken. Wie gaat waar wonen? Hierbij zijn alle varianten mogelijk. Misschien overweeg je om aan de andere kant van het land te gaan wonen, zodat je ouders vaker bij kunnen springen. Of wil je gewoon even wat anders. Toch is het van belang om goed naar je kind(eren) te kijken en daar je keuze op te baseren. Omdat er al veel veranderingen zijn in hun leven, is het essentieel om zoveel mogelijk dingen bij het oude te laten. Probeer dus, als het even kan, in hetzelfde huis of in dezelfde buurt te blijven wonen, ook al is dit misschien minder praktisch.

Mediator Revenboer: ‘Kinderen raken ook gestrest van een scheiding. Dat maakt ze gesloten. Als ze ook nog in een nieuwe omgeving moeten opgroeien, zullen ze dus minder snel vrienden maken. Bovendien hebben ook kinderen last van bindingsangst. “Waarom zou ik nieuwe vrienden maken? Straks worden die me ook afgenomen,” denken ze. Daarom kun je beter blijven waar je bent.’

Scène 4

In je eentje door

En dan ben je dus alleenstaande ouder. Vraag een willekeurige lotgenoot naar zijn of haar meest uitdagende momenten en je krijgt van iedereen dezelfde antwoorden: jongleren met tijd en schuldgevoelens. Probeer allereerst positief te blijven, voor je kinderen en voor jezelf. Bij het verbreken van een relatie krijgen veel mensen het gevoel dat ze hebben gefaald. Ze zijn diep teleurgesteld in die ander, maar ook in zichzelf. Het verwerken van je gevoelens kost tijd. Veel tijd. Het kan helpen om het op papier te zetten. Hierdoor leer je jezelf beter kennen, je kunt het beter in perspectief plaatsen en je leert ervan, iets wat van pas kan komen in andere – en nieuwe – relaties. Positief blijven, het accepteren van de nieuwe situatie, geeft ook meer rust thuis. En dat heb je hard nodig.

Schuldgevoelens zijn een bottleneck. Veel alleenstaande ouders kampen ermee. Hun kinderen missen immers de dagelijkse betrokkenheid en liefde van twéé ouders. Ze hebben verdriet, zijn boos. Trap niet in de valkuil om dit voortdurend te willen goedmaken. Niet met hordes nieuw speelgoed, niet met te veel toegeeflijkheid in de huisregels, niet door ze van het ene uitje naar het andere te slepen. Vasthouden aan de vertrouwde routine helpt. En extra aandacht, tijd en begrip voor je kinderen natuurlijk ook. Maar dat is nu net het andere grote probleem van single ouders: het gebrek aan tijd. Na het werk moet je de kinderen ophalen, boodschappen doen, koken, naar hun verhalen luisteren, met huiswerk helpen, rekening houden met clubjes en sport, ze naar bed brengen, voorlezen, je sociale leven op peil houden én je als een huishoudelijk wonder door het huis begeven.

Voor werkende moeder Amber is het dagelijks leven daardoor steeds een uitdaging: ‘Tot mijn schaamte moet ik bekennen dat ik regelmatig mijn dochter te laat van de buitenschoolse opvang haal. Ze is 5 en maakt dus lange dagen. Daarna doen we samen boodschappen en gaan we op de fiets naar huis. Op dat moment wil ik graag een momentje rust. Maar helaas, dat kan niet. Mijn dochtertje moet dan echt eten, dus ik duik meteen de keuken in. Zij komt dan bij me zitten om te vertellen over haar dag. Deze momenten zijn fijn en die koester ik, maar ik verlang ook regelmatig naar een fijne man met een kookschort voor.’

Scène 5

Je blijft samen ouders

‘Je denkt dat het makkelijker wordt, naarmate ze ouder worden. Maar dat valt tegen. Niet alleen zijn ze mondiger en wijzen ze me op fouten, ik word ook steeds vaker met mijn neus op de feiten gedrukt,’ vertelt Mariëlle, alleenstaande moeder van een zoon van 9 en een dochter van 11. ‘Mijn dochter gaat nu naar de middelbare school en samen lopen we alle potentiële scholen af. Dat valt me zwaar. Het is zo’n belangrijk moment in het leven van mijn dochter en ik had het fijn gevonden om feedback te krijgen. Natuurlijk geven anderen hun mening, maar ik bedoel de knusse gesprekken die je alleen met je partner kunt hebben. Iemand die net zoveel van je kinderen houdt als jij. Hoewel ik nog steeds achter mijn keuze sta om te scheiden, mis ik die vader in huis regelmatig.’

Hetzelfde geldt voor ouderavonden, kerstvoorstellingen, sportwedstrijden, noem maar op. Hoe vervelend het ook is om overal alleen naartoe te moeten: het is goed om dit te doen. Voor kinderen van alleenstaande ouders is het nóg belangrijker dat er betrokkenheid getoond wordt.

Natuurlijk, het liefst door beide ouders. Als de verstandhouding goed is, kun je samen ouderavonden en uitvoeringen bezoeken.

Maar hoe houd je die verstandhouding een beetje prettig? Belangrijk is om degelijke afspraken te maken over substantiële opvoedingszaken, maar ook om elkaar in het dagelijkse opvoeden los te laten. Kom je erachter dat je kind regelmatig te laat op school komt of zijn gymtas altijd vergeet op papa- (of mama-)dagen? Laat hem of haar het zelf oplossen. Hoe verleidelijk het ook is om hier een sneer over uit te delen: het werkt averechts. Het kan ertoe leiden dat de andere ouder dan niet meer samen naar een ouderavond of voorstelling wil. En daar heb je je kind mee. Want die geniet als je ex complimenten maakt over werkstukken, een doelpunt of een mooie rol in het kerstspel.

Als de verstandhouding zo slecht is dat je liever niet meer samen in één ruimte bent, zorg dan dat de andere ouder wél volledig op de hoogte is. Bijvoorbeeld door middel van een schriftje, waarin je een dagboek bijhoudt. Hierin staat alles over kinderfeestjes, sportdagen of andere bijzondere gebeurtenissen in het leven van je kind. De minder aanwezige ouder blijft zo up to date én betrokken bij het leven van zijn of haar kroost. Deze manier van communiceren hoeft natuurlijk niet via een schriftje.

Je kunt ook afspreken om wekelijks een soort nieuwsbrief te mailen, met actuele informatie.

Verder werkt het goed als je ex zelf elke dag even belt of msn’t met je kind(eren), om de laatste nieuwtjes te horen.

Scène 6

Een nieuwe liefde

Voor de een komt het moment al snel, de ander wacht liever nog even, maar op een gegeven moment gaat het toch kriebelen:je staat weer open voor een nieuwe relatie. Voordat je kroost had, was daten eenvoudig. Je kwam leuke mensen tegen in het café, in de collegebanken of zomaar ergens in het wild. Maar met een of meer kinderen aan je arm is het toch anders flirten. Dan gaat je object van affectie er bovendien vaak vanuit dat je al gebonden bent. Als alleenstaande ouder boet je sociale leven ook snel in. Je schakelt niet voortdurend een oppas in om uit te kunnen gaan of voor een zoektocht naar een nieuwe relatie.

Niet voor niets gaan single ouders dus massaal online op zoek naar een leuke partner. Het is natuurlijk ook erg praktisch: kinderen op bed, iets te drinken pakken en dan lekker online shoppen. Het aanbod in datingsites is groot. Iedere subcultuur heeft tegenwoordig een eigen site om te zoeken naar de perfecte partner: miljonairs, mooie mensen, hoger opgeleiden, vegetariërs en mensen van buitenlandse afkomst. Zie bijvoorbeeld www. datinghulp.nl voor meer informatie.

Ben je toe aan een eerste afspraak? Of het nu met iemand is die je ‘live’ hebt leren kennen of via een site: spreek af buiten de deur. Val je kinderen sowieso de eerste tijd niet lastig met nieuwe partners. Ook al heb je een vaste relatie op het oog, laat de kinderen eerst goed aan de huidige ­situatie wennen. Stort ze niet in een loyaliteitsprobleem – ‘En papa dan?’ – of in een machtsstrijd – ‘Jij bent mijn moeder niet!’

Vergeet niet: je zoekt een vriend of vriendin voor jezelf. Je kinderen zijn niet op zoek naar nieuwe ouders.

Overtuigd van de ware? Bouw het langzaam op. Overweeg terdege de eventueel hieraan gekoppelde voor- en nadelen van stiefouderschap of een samengesteld gezin. Niet alleen voor je kinderen, ook voor jezelf. Want hoe vreselijk je er ook tegenop zag om alleen te zijn, het heeft ook zijn voordelen. Minder ruzie, meer zelfstandigheid, meer vrijheid. En dat geef je natuurlijk niet zomaar op. l

Waarom we scheiden

  • 1 op de 2 gescheidenen noemt: niet meer goed met elkaar kunnen praten of botsende karakters
  • 1 op de 3 noemt overspel als reden
  • 1 op de 4 ziet seksuele problemen als de bottleneck
  • 1 op de 5 voert financiële problemen aan

'Zwaar, hoor'

Alleenstaand ouderschap wekt voornamelijk bewondering op bij derden. Veel mannen en vrouwen verzuchten regelmatig dat ze zelf niet in staat zouden zijn om alleen voor de kinderen te zorgen. Feit is echter dat iedereen het kan, of het nu een bewuste keuze is of niet. Want je bent in de eerste plaats een liefhebbende ouder.

Scheiden is vaak een ­schijnoplossing

'Als er kinderen zijn, ben je na een scheiding niet van elkaar af. Daarom is scheiden vaak een schijnoplossing,' aldus mr Caroline Franssen, directeur van de Relatie Academie. 'Ook in de relatie met je ex moet je blijven investeren. Want als je niet meer met elkaar in één huis woont, moet je echt uitstekend kunnen communiceren om toch samen de kinderen op te voeden.'

Bij de Relatie Academie leren ouders via een korte, effectieve begeleiding om weer respectvol met elkaar om te gaan. 'Het succes van onze methodes is eigenlijk boven verwachting. Ook mensen die ervan overtuigd waren dat scheiden voor hen de enige oplossing was, vinden hun liefde voor elkaar weer terug. Dat iemand vastzit in negatieve patronen, wil namelijk niet zeggen dat de liefde over is.'

Meer info: www.Relatie-Academie.com

Hoe zit het met alimentatie?

Vaak wonen kinderen na een scheiding bij een van de ouders. Beide ouders zijn verplicht hun kinderen financieel te onderhouden, dus óók de niet-verzorgende ouder. De laatste betaalt daarom alimentatie aan de ex-partner. Deze alimentatieplicht duurt tot het kind financieel zelfstandig is of 21 wordt. Bij een lichamelijke of geestelijke handicap blijven de ouders soms ook na het 21e jaar onderhoudsplichtig. Ouders mogen zelf afspraken maken over de alimentatie, maar bij minderjarige kinderen toetst de rechter altijd de hoogte van het overeengekomen bedrag. Kom je er samen niet uit, dan bepaalt de rechter hoeveel er betaald moet worden.

Ook door de partner kan alimentatie worden aangevraagd. De maximale termijn voor partner-alimentatie bedraagt 12 jaar. Duurde het huwelijk vijf jaar of korter, dan is de termijn gelijk aan de duur van het huwelijk.

Zie ook www.alimentatiewijzer.nl

Bij het Nibud kan voor 9,75 het boekje Alimentatiewijzer besteld worden. Zie www.nibud.nl/winkel

Hoeveel alimentatie?

Het streven bij kinderalimentatie is dat het kind er zo min mogelijk op achteruitgaat. De rechter berekent dit als volgt:

  1. het vaststellen van de kosten van een kind
  2. vaststellen van het gezinsinkomen
  3. vaststellen van de draagkracht van de alimentatieplichtige

De kosten van minderjarige kinderen hangen af van het aantal kinderen bij een bepaald gezinsinkomen. Dit is vastgelegd in de zogenaamde Trema-normen. De rechter zal echter nooit meer alimentatie laten betalen, dan het inkomen toestaat. In de praktijk gaan kinderen (en de verzorgende ouder) er vaak dus wel degelijk op achteruit.

Bron: www.alimentatiewijzer.nl

Wie woont waar?

Na een echtscheiding gaan kinderen in 80 procent van de gevallen bij de moeder wonen. Bij ruim 10 procent van de echtscheidingen wonen de kinderen bij de vader en bij 4 procent is er sprake van co-ouderschap. Een klein deel gaat zelfstandig wonen of vindt elders onderdak, bijvoorbeeld bij familieleden, in een pleeggezin of in een kindertehuis.

Het overkomt de besten

Bekende alleenstaande ouders

  • Sylvana Simons, presentatrice
  • Mia Farrow, actrice
  • Esther Duller, presentatrice
  • Jodie Foster, actrice
  • Sarah Ferguson, voormalig Engelse prinses
  • Wendy van Dijk, presentatrice en actrice
    Linda de Mol, presentatrice en actrice

Voormalig alleenstaande ouders:

  • Angelina Jolie, actrice. Adopteerde als single een zoon.
  • Madonna, zangeres en actrice. Kreeg met haar personal trainer een dochter.
  • Pierce Brosnan, acteur. Zorgde als weduwnaar voor een zoon.
  • Anita Witzier, presentatrice. Voedde alleen een zoon en dochter op na haar scheiding.
  • J.K. Rowling, auteur. Voormalige bijstandsmoeder van een dochter.

Jammer dan!

Wees open over je situatie en laat aan mensen weten dat je niet altijd even flexibel kunt zijn. Als je werkgever op je vrije dag eist dat je komt terwijl je geen oppas hebt, neem je (afhankelijk van het type werk) je kinderen mee of blijf je thuis. Er zullen altijd mensen zijn die hier moeite mee hebben, maar je hebt je best gedaan. Bovendien, je werkt niet voor niets parttime.

Toen en nu

Honderd jaar geleden was het een schande als je alleen voor je kinderen zorgde. Als vrouw werd je direct tot een 'minder nette' categorie gerekend, en mannen zorgden meteen voor een nieuwe 'moeder de vrouw'. Dankzij de eerste feministische golf, van 1870 tot 1920, kregen alleenstaande moeders wat meer rechten. Zo werden vaders in 1909 voor het eerst verplicht een soort onderhoudsbijdrage te betalen. Vanaf de tweede emancipatiegolf, 1965, eisten vrouwen hun positie binnen het huwelijk op. In deze periode doken ook de eerste BOM-vrouwen op, de Bewust Ongehuwde Moeders. Zij kozen voor een leven met kinderen, maar zonder echtgenoot.

Om (voor) te lezen:

  • Julia heeft twee huizen, Nicoline Wisse Smit, uitgeverij SWP
  • Twee van alles, Babette Cole, uitgeverij Lemniscaat
  • Mijn ouders gaan scheiden. En ik dan?, Jacqueline van Swet, uitgeverij MOM/Unieboek, vanaf 12

Om naar te luisteren

  • Kinderen scheiden nooit, cd met kleur- en tekenboek, gemaakt door juriste, coach en moeder Lia de Beer-van Weereld. Meer info: www.act-now.nu

Wie mag het huis?

Als je samen een woning hebt gekocht, dan kan een van jullie beiden daar blijven wonen. De ander wordt dan 'uitgekocht'. Bij een huurwoning krijgt een van de twee het huis toegewezen.

De impact van scheiden

Ouders zijn vaak vooral bezig met de praktische organisatie van de scheiding en hun eigen emoties. Kinderen vallen nogal eens buiten de boot. Op langere termijn vertonen zij gemiddeld meer problemen dan leeftijdsgenoten, zoals:

  • angsten
  • depressieve gevoelens
  • verminderde schoolprestaties
  • agressief gedrag
  • riskante gewoonten als roken, drinken en blowen.

Bron: www.scheidendoejesamen.nl

Wees lief voor jezelf

Als kapitein op het schip is het van groot belang dat het goed met je gaat. Je kunt niet alles even perfect doen. Stel daarom prioriteiten. Voel je niet schuldig als de vloer vuil is, de kinderen 's avonds een keer brood eten of als je sociale afspraken moet afzeggen. Zo houd je tijd over voor jezelf en voor je kinderen. Voel je ook niet schuldig over het feit dat je bent gescheiden, kleiner moest gaan wonen, minder geld hebt en soms nog verdrietig bent. Dat heeft namelijk geen zin. Kijk eens naar de dingen die je wel goed doet. Als je zo goed mogelijk je best doet, valt je helemaal niets te verwijten.

Neem ook tijd voor jezelf. Niets is zo heerlijk als eens niet te hoeven zorgen. Probeer zeker eens per maand iets leuks te doen. Alleen naar de stad, naar de film met vrienden of pak een tentoonstelling. Een scheiding is óók een nieuwe fase in je leven. Misschien hét moment om nu eindelijk die cursus Italiaans of fotografie te gaan doen, puur omdat je dat leuk vindt. Dingen hoeven namelijk niet altijd zin te hebben.

Netwerken helpt

Verzamel een goed netwerk om je heen. Ouders van school, de kinderopvang, de sportclub. Maak duidelijk dat je soms logistieke problemen hebt en dat een back-up dus handig is. Wees er dan ook voor die mensen, als zíj een beroep op jou doen.

Hulp zoeken

  • Als je het gevoel hebt dat je je verhaal niet kwijt kunt, schroom dan niet en zoek hulp. Er zijn voldoende instanties in elke woonplaats die je de helpende hand bieden. Ze kunnen adviseren op financieel, juridisch of psychisch gebied.
  • Zie contact met vrienden niet als therapie. Natuurlijk kun je over de situatie praten, maar heb ook oog voor hun problemen.

Wettelijk recht

In het Internationaal Verdrag voor de rechten van het kind van de Verenigde Naties is opgenomen dat kinderen het recht hebben om beide ouders te zien, tenzij dat niet goed voor ze is.

Hoeveel ouders voeden alleen op?

Steeds meer ouders voeden hun kinderen in hun eentje op. Na scheiding, overlijden of een bewuste keuze doen bijna 500.000 ouders het alleen. Hiervan is ruim driekwart vrouw tegenover bijna 80.000 alleenstaande vaders. Daarnaast zijn er nog co-ouders en weekendvaders, al is dat percentage lastiger in kaart te brengen. Jaarlijks zijn zo'n 70.000 kinderen betrokken bij een scheiding. Dat houdt in dat één op de zes minderjarige kinderen een scheiding meemaakt. Ruim 8000 van deze kinderen zien hun vader niet meer.

Samen verder?

Tips voor stiefouders

Een nieuwe relatie aangaan is al een uitdaging, maar als er oneigen kinderen in het spel zijn wordt het er niet makkelijker op. Reden waarom 60 procent van deze relaties stuk­lopen. Tips om dit te voorkomen:

  • Zorg goed voor elkaar. Besteed energie en tijd aan je relatie.
  • Zorg goed voor jezelf. Steek tijd in je sociale leven.
  • Maak duidelijke afspraken over wie waarvoor verantwoordelijk is. Dat voorkomt een voortdurend knagen bij de stiefouder: mag ik dit nu wel of niet zeggen en doen?
  • Dring je niet op aan de stiefkinderen. Te graag en te snel willen werkt averechts. Wees geduldig.
  • Geen onvoorwaardelijk gevoel van liefde voor je stiefkind? Dat is normaal en kun je niet afdwingen.
  • Kinderen blijven altijd loyaal aan hun eigen ouders: laat die daarom in hun waarde.

Meer info op onze site

Nog meer lezen over scheiden, bemiddeling, alleenstaand ouderschap, stiefouders of co-ouderschap? Op www.jmouders.nl/ouders/gescheiden-ouders vind je heel veel informatie!

Agnes Hofman schreef samen met Lydia van der Weide Het gelukkige ­eenoudergezin -Hèt handboek voor alleenstaande ouders, Uitgeverij Tirion, ISBN 9789085743682.

Reageer op artikel:
Scènes uit een scheiding
Sluiten