Schaakcursus - Deel 3: Zo veel meer dan een spelletje

Schaakcursus - Deel 3: Zo veel meer dan een spelletje

Schaken lijkt vooral een spelletje: je probeert zoveel mogelijk pionnen en stukken van de tegenstander te slaan en wie op het eind het meeste hout heeft, is de winnaar. Voor kinderen die net beginnen met schaken is het een spel met een legertje van 32 poppetjes. Maar al snel gebeurt er iets magisch: je leert niet alleen de waarde van de stukken, maar leert ook hun kracht kennen.

Zo hebben we in de vorige aflevering gezien dat zelfs een pionnetje kan uitgroeien tot het sterkste stuk, de dame (promotie!).

De werkelijke kracht van de stukken ligt in hun onderlinge samenwerking. Een van de mooie ontdekkingen die je spelenderwijs doet, is dat de kracht van de stukken eigenlijk belangrijker is dan de waarde ervan: je kan dus materiaal (in punten) achter staan en toch winnen door de plaats en de samenwerking van de stukken. Ikzelf vind dat nog steeds een van de mooiste geheimen van het schaakspel.

Als je een partij speelt waarbij je niet de hele tijd pionnen of punten aan het tellen bent, maar dat je kijkt naar de kracht en werking van de stukken, voel je je sterk. Je gaat zogezegd naar een 'next level' in het schaakspel waarin je meer in posities van stukken gaat denken.
En die posities worden plaatjes in je hoofd, die je kan gebruiken in je partijen. Schaakgrootmeesters hebben duizenden van dat soort plaatjes in feite opgeslagen liggen in hun brein, en kunnen daar heel snel gebruik van maken in de praktijk.

Schaken is moeilijk te doorgronden, dus maak je fouten. Maar van die fouten kan je leren: maak er plaatjes van in je hoofd, zodat je het de volgende keer niet meer fout doet. Vooral als jonge, beginnende schaker word je vaak matgezet door trucjes als het herdersmat.

Maar ieder nadeel heeft zijn voordeel, zoals Johan Cruijff al zei, en dat geldt zeker ook voor het schaakspel. Die matstanden waar je als beginner intrapt, worden als herinneringen opgeslagen en kunnen jaren later worden gebruikt om zelf de fouten van anderen af te straffen!

Neem bijvoorbeeld onderstaande partij:
1.e4 d5 2.exd5 Pf6 3.Pc3 Pxd5 4.Lc4 Pf6 5.Pf3 Lg4?

Ikzelf speelde met de witte stukken en herkende hier meteen een matbeeld uit schaakboeken. Zie jij het ook?

Tip: Als je het herdersmat kent, dan weet je dat de pion op f7 zwak is omdat die alleen door de koning gedekt wordt. Laat de stukken van wit optimaal samenwerken!

Ik ging verder met:

6.Pe5!

Zwart zag het gevaar niet en pakte snel mijn sterkste stuk, de dame.
Een dameoffer, in een echte schaakpartij!
6... Lxd1??

Wit geeft nu verrassend mat in één zet?
Tip: Kijk goed naar de werking van de stukken!



Met bonkend hart speelde ik 7.Lxf7 mat!!

Mijn tegenstander mompelde alleen maar dat hij dus toch niet mijn dame kon slaan en gaf mij sportief een hand. Ik bekeek nog eens de sublieme samenwerking van mijn paard en loper. Voor zo'n mooi matbeeld offer je graag je dame!

Door: | 17-7-2013

Meer artikelen uit ons netwerk


Gerelateerde artikelen

Tips van de redactie