Wat staat Koekie's succes in de weg?

redactie 21 jun 2018 Blogs

Op YouTube heeft Koekie, onze 11-jarige pleegzoon, een goochelaar ontdekt die niet alleen goochelt maar ook precies uitlegt wat hij doet en hoe hij dat doet. Wij worden dus nu bijna dagelijks getrakteerd op goocheltrucs. Sommige voert hij verbluffend goed uit. Hij wil goochelaar worden.

Een paar weken geleden mocht ik André Kuipers een prijs uitreiken. Van Koekie moest ik tegen hem zeggen dat hij de stoerste man van de hele wereld was. Dat zinnetje werd door de ruimtevaarder dankbaar in ontvangst genomen. En Koekie, die wil nu natuurlijk astronaut worden.

Donderdag liepen we even de Amsterdamse Portugese Synagoge in. Koekie deed een blauw keppeltje op en was onder de indruk van de sfeer die er hing. ‘Ik word joods,’ zei hij. Na afloop raakten we in gesprek met een lieve oudere man. ‘Ik wil Hebreeuws leren,’ zei Koekie tegen hem. ‘Dat is moeilijk,’ zei hij. ‘Nou en?’ antwoordde Koekie.

En zo gaat het dus maar door.

Koekie heeft, ik heb het hier al vaak betoogd, nooit de drang gehad om ergens heel goed in te zijn. Bouwen aan een toekomst, waar kinderen op de een of andere manier toch al onbewust mee bezig zijn, was onzinnig voor hem. Hij had geen toekomst want hij wist verdorie nog niet eens waar hij volgende week zou wonen. Er was dus alleen het heden. Niemand weet wat morgen brengt, dus maak zoveel mogelijk van vandaag.

Wat speelt een rol in het succes van een kind? In ieder geval hoort zekerheid en duidelijkheid bij het basispakket om iets van je te leven te maken. Dat ontbreekt. Maar er zijn meer voorwaarden. Cultuur, opvoeding, intellect, school, talent, doorzettingsvermogen en geluk. Om er zomaar even zeven te noemen.

Ons, en dus ook Koekie’s probleem is dat de cultuur waaruit hij komt en de opvoeding die hij heeft gehad een tamelijk blinde vlek voor ons zijn. Hoe Surinaams was het gezin waarin hij geboren is? Wat waren de dingen die daar echt belangrijk geacht werden? Wat hebben ze hem geleerd in zijn eerste zes levensjaren? Wij weten het niet. Daarvoor is de verslaggeving van zijn leven te minimaal. Wat voor leven leidde hij in de pleeggezinnen waar hij verbleef tussen zijn oorspronkelijke – en zijn huidige thuis? We hebben geen idee. Misschien was zijn voornaamste bezigheid daar wel om dagelijks aan genoeg eten te komen. Wie weet heeft hij in een van die gezinnen alleen maar televisie gekeken. De kans bestaat zelfs dat hij door die wisselingen van onderkomen gewoon permanent de kluts kwijt is geweest.

Zijn intellect is, zo wees een onderzoekje een paar jaar geleden uit, betrekkelijk normaal. Op sommige vlakken bovengemiddeld, op andere vlakken ondergemiddeld.

Met scholen heeft hij het, door al die wisselingen, niet getroffen. Hij heeft nooit het nut ingezien van werken in de klas. Spelen, gezelligheid en klieren; dat was school voor hem. Niet leren. Dat het daarom draait, heeft niemand hem ooit aan zijn verstand kunnen brengen.

Talent heeft hij. Hij pikt razendsnel dingen op. Goochelen, sport, muziek, techniek. Hij is erin geïnteresseerd en wat hij iemand ziet doen kan hij binnen de kortste keren ook zelf. Daar zit ook een probleem. Hij vindt heel veel dingen leuk, hij wil ook heel veel dingen. Maar de lijst van wat hij wil, is ondertussen veel te lang. Ik heb altijd geleerd dat het ‘t beste is als je maar aanleg hebt voor één ding. Dan kun je daar al je energie en aandacht instoppen en er vreselijk goed in worden. Hij kan alles een beetje goed, hij kan niets heel goed. Hij is veel te vatbaar voor nieuwe dagelijkse prikkels en waarschijnlijk stellen wij hem daar ook te veel bloot aan. In plaats van monomaan aan dat ene talent te werken, begint hij steeds weer aan iets anders. Terwijl hij in essentie wel over doorzettingsvermogen beschikt. Hij heeft laatst een moeilijke technisch lego-tractor met aanhangwagen in elkaar gezet. In totaal is hij daar denk ik zo’n vijftien uur mee bezig geweest. Hij werd ermee wakker en ging ermee naar bed, hij kon rustig een uur lang zoeken naar een klein onderdeeltje.

Onmisbaar in de weg naar succes is geluk. Dat heeft hij dus in grote lijnen – nog – niet gehad. Ook in zijn jaren bij ons niet altijd. Vorig schooljaar had hij een wereldjuf, Nancy. Hij leerde in dat jaar meer dan hij alle andere schooljaren bij elkaar geleerd had. Dat is geluk. Dit jaar sneuvelde zijn nieuwe juf na tweeënhalve dag en werd hij onderworpen aan een opeenvolging van wisselende leerkrachten. Dat is dus pech. Het was geluk dat we een piano in huis hadden staan en hij daar wel raad mee wist. Het was pech dat hij dit seizoen in een slecht functionerend honkbalteam zat, terwijl hij echt aanleg heeft voor die sport. Maar steeds wedstrijden met grote cijfers verliezen, heeft hem minder enthousiast gemaakt.

Ik ben op zoek naar een complete theorie die Koekie’s leven verklaart. Zoals u begrijpt, na het lezen van dit stukje, ben ik daar nog lang niet uit. Maar ik ploeter verder en houd u op de hoogte.

Reageer op artikel:
Wat staat Koekie's succes in de weg?
Sluiten