Dit is wat we kunnen leren van Japanse opvoeding

Door Janne Vogel
Als het aankomt op een lang, gelukkig en gezond leven, kunnen we een voorbeeld nemen aan Japanners. Japanse kinderen mogen in hun handjes knijpen, want uit onderzoek is gebleken dat zij stuk voor stuk stralend oud zullen worden. En dat begint allemaal bij hun opvoeding.

We zijn in de Japanse opvoeding gedoken om te ontcijferen wat het geheim is van de gezonde bevolking, en delen bij dezen de volgende tips.

1.  Haal meer uit de familiemaaltijden
Japanners eten maaltijden die vullen en tegelijk een grote hoeveelheid belangrijke voedingsstoffen bevatten. Wanneer je je lichaam de stoffen geeft die het nodig heeft, zal je automatisch minder trek krijgen (en minder ruimte hebben) voor junkfood. Geen wonder dat het obesitas-level in Japan zo laag ligt.

Schrik niet; je hoeft je kinderen echt niet per se zeewier, sushi en tofu voor te schotelen om ze de juiste stoffen binnen te laten krijgen. Plantaardige voedingsmiddelen als fruit, groenten, bonen, volkoren granen en gezonde vetten doen wonderen. Doe wat afstand van ‘bewerkt voedsel’ met toegevoegde suikers en zout, en omarm meer natuurlijke producten.

2. Maak van eten een feestje – maar leer je kinderen flexibele zelfbeheersing
Bemoedig je kind om te genieten van een traktatie of snackje op z’n tijd, maar zorg voor een juiste portie en de juiste frequentie. In Japan zijn de snack-porties over het algemeen al een stuk kleiner dan in het Westen.

Volgens Japanse diëtiste Tomomi Takahashi hoef je niet te hard je best te doen. ‘Zorg voor een relaxte houding tijdens het eten, zodat je kind kan ontspannen en zich fijn voelt. Laat je kind zien dat je zelf van het eten geniet en dat het heerlijk smaakt.’ Tomomi voegt toe dat samen eten heel belangrijk is. ‘Ook al ben je druk, zorg voor een specifieke tijd waarop je samen met het gezin eet. Ga rustig aan tafel en kook je maaltijden met liefde. Maak van samen eten iets leuks.’

3. Moedig je kinderen aan om nieuwe dingen te proberen
De smaak van je kinderen verandert van tijd tot tijd en als ouder is het aan jou om je kids richting een gezond(er) en meer volwassen eetpatroon te sturen. Dit kun je makkelijk doen door je kind kennis te laten maken met veel verschillende producten en zelf het juiste voorbeeld te geven. Hoe eerder en breder de ervaring van je kind is met nieuwe producten, hoe gezonder zijn dieet zal worden naarmate hij opgroeit. Je kind regelmatig de kans geven om iets nieuws te proeven, maakt dat hij meer zal proberen, meer zal eten én meer zal lusten. Omdat de smaak van je kind steeds verandert, kun je hiermee blijven oefenen!

Lijkt je kind een bepaald product steeds af te wijzen? Geef dan toch niet te snel op. Kinderen die ouder zijn dan twee hebben soms wel 20 ervaringen nodig met een product voor ze het leren waarderen. Een klein hapje zonder al te veel te pushen maakt dat hij het over een tijdje zonder moeite zal eten.

4. Pas het formaat van je porties/bord aan aan de Japanse standaarden
Gebruik eens kleinere borden en schaaltjes om je maaltijden op en in te serveren. Op een enorm bord lijkt een portie al snel klein, waardoor je kind vaak meer eet dan zijn lichaam nodig heeft. Uit onderzoek blijkt dat kinderen wanneer ze zelf op mogen scheppen voor een vrij bescheiden portie gaan. Geef je kids dus een kleiner bord en laat ze zelf eens kiezen hoeveel ze willen eten. Let wel: de Japanners zijn met groenten en fruit allesbehalve zuinig! Van deze voedingsmiddelen mag (lees: moet) je dus zeker een hoop opscheppen.

5. Laat je kind springen en rennen
Het is niet niks om je kinderen achter hun mobieltjes en Playstations vandaan te slepen, maar ze hebben iedere dag minimaal 60 minuten fysieke beweging nodig. Slepen is dus zeker wel nodig. Het lijkt momenteel misschien een straf, maar het bewegen leuk maken is de oplossing. Doe een wedstrijdje als je met je kind naar school loopt of zorg voor een leuke beloning na intensieve inspanning. Kinderen houden van spelen, dat zit nu eenmaal in ze. Geef ze dus de kans om te spelen en bemoedig ze om te springen, rennen en dansen. De gezondheidsvoordelen van een fysiek juiste levensstijl zijn niet op één hand te tellen.

6. Zorg voor een gezonde basis
Geef van huis uit het juiste voorbeeld. Door binnen jullie gezin waarde te hechten aan gezond eten en een juiste levensstijl, krijgt je kind dit met de paplepel ingegoten. Eet zo vaak mogelijk samen aan tafel, kook met je kinderen en laat ze zien waar het eten dat ze voorgeschoteld krijgen vandaan komt. Werkt gegarandeerd. En ook voor dit punt geldt: hoe eerder je hiermee begint, hoe beter.

7. Wees vooral de baas
Sommige ouders vinden het niet prettig om hun kinderen duidelijk te laten zien dat zij de baas zijn, maar als het aankomt op eten en (on)gezonde gewoonten, moet jij de leiding nemen. Japanse ouders zijn op dit gebied niet vies van duidelijke autoriteit. Door uit te leggen waarom gezond eten en fysiek beweging belangrijk is, betrek je je kind bij de regels die je stelt. Een simpel ‘omdat ik het zeg’ werkt vaak averechts, maar zodra je kinderen weten wat je van ze verlangt en waarom, zullen ze sneller meewerken. Je bent op deze manier assertief, maar niet dwingend en beperkend. Je support je kinderen liever dan dat je ze straft. Je zorgt voor discipline, maar op een heldere, duidelijke manier.  

Reageer op artikel:
Dit is wat we kunnen leren van Japanse opvoeding
Sluiten