Ruth Smeets Kinderen vandaag, 09:01

Leestijd: 7 minuten

Margaux (35) emigreerde met haar gezin naar Kenia: ‘Hier lukt het me pas om de spelende, creatieve moeder te zijn die ik ben’

Naar het buitenland verhuizen voelt voor velen als een droom. Margaux Dobber (35) volgde haar intuïtie en emigreerde met haar man en dochter naar Nairobi, de hoofdstad van Kenia. ‘Ik leef hier echt in de wereld van onze dochter.’

In de rubriek Ons leven in het buitenland vertellen ouders over hun keuze om Nederland achter zich te laten en met hun kinderen een nieuw bestaan op te bouwen in het buitenland.

“De wereld is supermooi en heeft zoveel te bieden. Je moet gewoon durven. Vanuit deze gedachte ontstond het idee om naar Kenia te verhuizen. Eerst was het vooral een rationele overweging, maar toen ik zwanger was van ons dochtertje, voelde ik het ook intuïtief. Ik gun onze dochter een wereld vol andere culturen, dichter bij de natuur.

Mijn man had al eens in Kenia gewoond voor een stage. Vóór hem waren zijn opa’s vaker in Kenia geweest voor hun werk bij een bloemenbedrijf en een koffie- en theehandel. Ook zijn vader heeft een tijdje in Kenia gewoond. Toen ik voor de bruiloft van familievrienden meeging naar Kenia, begon het te kriebelen. We ontmoetten mensen met wel veertig verschillende nationaliteiten. Al snel wisten we: hier kunnen wij ook wonen.

Wat ga je daar doen?

De verhuizing was niet makkelijk. We hadden een vast bestaan in Nederland met een koophuis, een auto en twee volwaardige banen. Emigreren betekende eindeloos regelwerk: van vervoer, verzekeringen en bankzaken tot het vinden van werk en huisvesting. Achteraf gezien gaf dit ons juist alleen maar een enorme boost.

Mensen die Kenia en het Afrikaanse continent überhaupt niet kennen, vroegen massaal: wat ga je daar doen? Avontuurlijke en bereisde types vonden het juist geweldig dat we samen met ons gezin een nieuw leven wilden opbouwen.

Een droom die werkelijkheid werd

Voor mijzelf speelde mee dat ik cultural creator Lidewij Edelkoort ooit in een podcast hoorde zeggen dat we als mensen moeten reizen om open te blijven in onze beleving. Het is belangrijk om mensen te ontmoeten met andere, soms zelfs tegengestelde perspectieven en uit andere culturen. En dat we onszelf daarin blijven uitdagen. Dat is me altijd bijgebleven.

Ik was een echt stadsmeisje en fietste in Amsterdam overal naartoe met mijn bakfiets, maar vanbinnen woedde het avontuur. Ik word altijd al enorm gedreven door mensen en leer graag van verschillen. Toen onze dochter Celine anderhalf jaar oud was, was alles rond en vertrokken we naar Nairobi, de hoofdstad van Kenia.

Opvoeden in Kenia

Celine leert hier dat ze met iedereen kan verbinden, los van kleding, huidskleur, taal of religie. Op de kinderopvang wordt ze omringd door kindjes uit alle uithoeken van de wereld. Natuurlijk is Amsterdam ook multicultureel, maar ik merk dat zelfs expats in Nederland zich op een bepaalde manier verhouden naar het Nederlandse systeem. Dat is hier anders. De mix is veel groter dan mensen zich in Nederland kunnen voorstellen.

Ook wordt er anders gekeken naar het ouderschap. In Nederland lijkt de gedachte: je koos er zelf voor om ouder te worden, dus draag je zelf de zorg. In Kenia helpen mensen elkaar veel meer. Niet alleen in het huishouden, maar ook in de opvoeding. Het is hier heel normaal om zes dagen per week hulp in huis te hebben. Ik zie onze nanny’s echt als een verlengstuk van ons gezin. Er is veel vertrouwen en dat geeft vrijheid.

Leven zonder strakke planning

Die vrijheid voelde ik in Nederland nauwelijks. Als beginnend moeder met een fulltime baan en een partner die ook fulltime werkte, was er weinig tijd. Dagen bestonden uit strakke planningen: van sporten naar koffiedrinken, van werkafspraak naar evenement.

Hier leerde ik dat het komt zoals het komt. Ik kies elke dag één of twee dingen, maar word ik opgehouden door verkeer of iets anders, dan is dat ook oké.

Bewust aanwezig

Nairobi is een enorme stad met veel verschillende gezichten. In sommige delen zie je een snelgroeiende, vooruitstrevende en welvarende stedelijke cultuur, met hoge gebouwen en hippe restaurants. Wij kozen er bewust voor om te wonen in een groener stadsdeel, met meer rust en woonruimte.

Mijn dagen beginnen hier compleet anders dan in Nederland. Ik leef met een natuurlijk ritme. Elke ochtend word ik om vijf uur wakker en loop ik direct de tuin in om onze groenten te verzorgen. In Nederland kon ik daarvan alleen maar dromen. Ik was constant in een regelmodus en stuurde Celine naar onze eigen belangen: ‘Je moet nu de bakfiets in, want we gaan naar de opvang.’ Alles moest nú gebeuren en het liefst snel. Daardoor had ik soms weinig tijd en energie.

Ik Kenia leerde ik bewust aanwezig te zijn als ouder. Ik leef hier echt in de wereld van onze dochter. Ik zit naast haar in de speelkamer en kijk hoe ze buiten speelt. Daarvan schiet ik soms vol. Wat mooi, denk ik dan, om jou helemaal je ding te zien doen. Hier lukt het me pas om de spelende, creatieve moeder te zijn die ik ben.

Naar school in Kenia

Op de opvang leert Celine veel over planten en dieren. Ook krijgt ze veel muziekles. Toen ik laatst voor mijn werk een school bezocht, vielen veel dingen op. Scholen hebben hier een motto, zoals aim higher. Daaraan liggen waarden ten grondslag: wees transparant, help elkaar, doe je best. Kinderen krijgen veel discipline mee en er is meer hiërarchie tussen leerlingen en docenten.

Ook zijn kinderen hier heel vreugdevol. Er wordt veel gedanst en gezongen, zowel op school als op straat. Ze zien het als een enorme kans om naar school te gaan en zeuren niet. Zelfs niet als ze op vierjarige leeftijd vroeg in de ochtend een kilometer naar school lopen.

Bij aankomst wassen ze eerst hun handen en praten ze met de docent over hygiëne. Kinderen leren hier niet alleen de standaardvakken, maar ook praktische vaardigheden, zoals zeep maken. Het valt me op hoe zelfredzaam ze zijn.

Opvoeden zonder westers comfort

Ik vind het waardevol dat ouders hier minder leunen op westerse comfortideeën. Speentjes en kinderwagens worden gezien als overbodig. Ouders dragen hun kinderen gewoon in een doek op hun rug. Ook zijn kinderen veel sneller uit de luiers en hebben ze geen bakken vol plastic speelgoed met lichtjes en geluid. Het leven speelt zich voornamelijk buiten af. Kinderen zijn samen, bewegen veel en verzinnen hun eigen spel.

Open houding

Hoewel punctualiteit nog steeds belangrijk voor me is, leer ik op welke momenten ik dit wil loslaten. Dat constante plannen maakt ons krampachtig. Hier staat onze deur wagenwijd open en ontvang ik iedereen graag. Dat vind ik juist hartstikke gezellig.

Als gezin staan we heel open in het leven. We begonnen dit avontuur vanuit onze eigen ingeving en zijn na een jaar nog steeds dolgelukkig. We blijven zo lang het voor ons goed voelt. Brengt iets ons ooit terug naar Nederland, dan is dat oké. Alleen al een tijd hier wonen voelt als een geschenk.

Ken jezelf voordat je emigreert

Tegen alle ouders die verlangen naar een leven in het buitenland, zeg ik: kijk diep in je hart of je dit écht wilt. Avontuurlijk overkomen is iets anders dan het echt doen. Dat zie ik soms wanneer Nederlandse vrienden op bezoek komen. Zorg dat je jezelf écht kent, want de impact is groot. Het risico bestaat dat de verhuizing niet succesvol blijkt. Dan is je grootste winst dat je het hebt geprobeerd.

Ik zie dat veel mensen een leven in het buitenland romantiseren, zonder zich bewust te zijn van de rauwe randjes. Zelf wilde ik later niet denken: ik had de kans, maar ik heb het niet gedaan. Veel mensen zeggen hetzelfde, maar hebben andere waardes. Ze zeggen bijvoorbeeld jarenlang dat ze hun baan willen opzeggen, maar doen het niet. Met excuses stellen ze actie uit.

Dat is oké, zolang je maar eerlijk bent naar jezelf. Tegenwoordig denken we vaak dat we allemaal ondernemend moeten zijn, maar dat is niet zo. Emigreren betekent veel regelwerk en vraagt dat je mensen durft te lezen en aan te spreken. Je moet echt naar buiten gaan om nieuwe vrienden te maken.

Leven zonder masker

Kenia is een prachtig land om te wonen met een jong gezin. Alles voelt hier warm en puur, minder gemaskerd. In treinen en bussen staart niet iedereen naar zijn telefoon, mensen praten echt met elkaar. We eten wat het land op dat moment geeft en zijn verbonden met de natuur én elkaar. Kenia heeft mij echt leren voelen. Inmiddels ben ik zwanger van ons tweede kindje en kijk ik vol verwachting uit naar alles wat dit ons brengt.”