Lisette Gerbrands Scheiden Vandaag, 13:02

Leestijd: 3 minuten

Scheidingsexpert: Dit zijn signalen dat ‘die schoenen mogen niet mee’ je kind klem zet na de scheiding

Het was een klein zinnetje, uitgesproken door een meisje van vier: “Die schoenen mag ik alleen bij papa aan. Niet bij mama.” Voor volwassenen lijkt dat praktisch of onschuldig. Voor een kind voelt het al snel als: bij wie hoor ik eigenlijk? Volgens scheiding- en relatietherapeut Roos Boer is gedoe over spullen die ‘niet mee mogen’ een klassiek signaal van spanning tussen ouders na een scheiding.

Wat doet zo’n regel met een kind dat net leert wie ze is, en bij wie ze mag horen? Volgens Roos Boer, die veel werkt met ouders en kinderen uit gescheiden gezinnen, komt dit helaas veel vaker voor dan je denkt. “Gedoe over kleding, schoenen of spullen die niet ‘mee mogen’ naar het andere huis is een klassiek voorbeeld van onverwerkt verdriet tussen ouders.”

Controle

Volgens Roos gaat het zelden écht over die schoenen. “Het lijkt klein, maar er zit vaak oud zeer onder. Boosheid, pijn of onrecht dat nooit echt is verwerkt. Omdat ouders geen invloed meer hebben op elkaar, gaan ze controle nemen op iets waar ze die nog wel hebben: het kind en zijn spullen.”

Ze ziet het vaak ontstaan na scheidingen waarin één van de ouders zich niet gehoord of tekortgedaan voelt. “Dan wordt er niet meer gegund. Niet omdat ouders slechte bedoelingen hebben, maar omdat de pijn nog zo aanwezig is. Het conflict wordt niet uitgesproken, maar sluimert door.” Voor jonge kinderen is dat verwarrend en belastend. “Een kind neemt aan dat wat papa en mama zeggen juist is,” legt Roos uit. “Ook als het vanbinnen voelt dat het niet klopt. Ze passen zich aan, omdat ze loyaal zijn. En dan hoort het kind bij de andere ouder weer dat die regel ‘belachelijk’ is. Zo komt een kind letterlijk en emotioneel klem te zitten.”

Veilig

Dat loyaliteitsconflict kan zich op verschillende manieren uiten. Sommige kinderen kiezen onbewust partij. Anderen gaan zorgen voor hun ouders, worden extra braaf of juist tegendraads. “Wat je ziet,” zegt Roos, “is dat kinderen zich aanpassen aan de spanning, in plaats van dat de spanning bij de ouders wordt opgelost.”

Ouders willen oprecht het beste voor hun kind, benadrukt ze. “Maar zolang jij als ouder zelf nog niet ontspannen bent met je ex, voelt je kind dat al. Gedoe over geld, kleding, regelingen; het zijn allemaal signalen voor een kind dat het niet veilig neutraal is.”

Verschillen in opvoeding

De weg eruit begint bij zelfreflectie. “Vraag jezelf af: wat raakt mij hier eigenlijk? Wat zit er nog onder? Zolang dat niet aangekeken wordt, blijft het via omwegen terugkomen.” Daarbij helpt het om te erkennen dat verschillen in opvoeding niet automatisch schadelijk zijn. “De één is strenger, de ander losser. Dat hoeft geen strijd te zijn en hoeft ook niet schadelijk te zijn voor een kind.” Voor kinderen is vooral één ding cruciaal: dat ze van beide ouders mogen houden, zonder schuldgevoel. “Dat lukt alleen als ouders dat niet alleen zeggen, maar ook laten zien. Woorden betekenen weinig als gedrag iets anders uitstraalt.”

Hulp

Ook scholen spelen hierin een belangrijke rol. “Dat gaat nog wel eens mis omdat school mee gaat in het verhaal van één ouder. Zodra een school partij kiest, hoe goed bedoeld ook, kan dat ouderonthechting versterken.” Haar boodschap aan gescheiden ouders is helder en mild tegelijk: “Lukt het niet om de rust te vinden in het contact met je ex? Zoek hulp. Niet omdat je faalt, maar omdat je kind recht heeft op ruimte om kind te zijn. Zonder schoenen die alleen bij papa of mama mogen. Zonder te hoeven kiezen.”

Verbonden expert

Roos Boer

Relatie- en scheidingsexpert

Roos is relatie- en scheidingsexpert en founder van KernAanpak. Daarmee richt ze zich op ouders die een relatiecrisis hebben of een scheiding doormaken en op de echte verwerking van de problemen. Ze werkt inmiddels al tien jaar in het vak en heeft al meer dan 700 stellen begeleid. »

• Scheidingsexpert: Dit zijn signalen dat ‘die schoenen mogen niet mee’ je kind klem zet na de scheiding
• Scheidingsexpert over kinderen voorstellen aan nieuwe partner: ‘Het is nooit te laat, alleen maar te vroeg’
• Scheidingscoach over kwaad spreken over de andere ouder: ‘Het is vaak heel subtiel’