Loth van Veen Columns Bijgewerkt: 27 feb 2026, 09:42

Leestijd: 3 minuten

Zweedse scholen doen het anders: 5 buitenlessen die bankzitters veranderen in buitenkinderen

In het donker buiten spelen, op het ijs gaan staan en stampen tot het kraakt en rollen door regenplassen… Waar ik als ouder nog steeds vaak op mijn tong bijt (‘pas op!’ of ‘nee, we kunnen niet naar buiten want het is vies weer’) zijn dit voor mijn kinderen inmiddels normale activiteiten. Niet omdat zij zo stoer zijn, maar omdat ze dit geleerd hebben. Want, zo ontdekte ik: een buitenkind worden kun je léren.

Vijf lessen uit Zweden:

Les 1: maak buiten zijn vanzelfsprekend

Veel baby’s slapen hier van jongs af aan buiten in de kinderwagen. Ja, ook als het vriest! Zo leren kinderen al jong kou te ervaren en wordt het iets dat prettig kan zijn. Ok, mits je lekker warm bent aangekleed natuurlijk. Die vanzelfsprekendheid in het naar buiten gaan, zie je later terug op de förskola. Kinderen gaan meerdere keren per dag naar buiten. Ook als het regent. Ook als het koud is. Ook als het al vroeg donker wordt. De dagindeling, de kleding, de routines: alles is erop ingericht.

Les 2: slecht weer bestaat niet, slechte kleding wel

Kinderen leren hier al jong welke kleding past bij welk weertype. In de gangen op school hangen pictogrammen waarop per type weer te zien is wat je aantrekt. Overal hangen jassen, broeken en laarzen die vooral praktisch zijn en vaak gewoon tweedehands. Zo blijf je warm en minstens zo belangrijk: je mag lekker vies worden.

Les 3: organiseer het!

Natte kleren maken buiten spelen onaangenaam, daarom beschikken scholen hier over grote droogkasten waarin kinderen zelf hun spullen ophangen om ze te laten drogen. Modderige schoenen blijven bij de deur, binnen lopen kinderen op sokken. Ga je een lange wandeling maken? Dan neem je thermosflessen met warme melk mee, dekentjes om op te zitten, misschien wat houtjes en lucifers om onderweg een vuurtje te maken… De Zweden weten hoe je het jezelf comfortabel maakt buiten.

Les 4: leer kinderen hoe je jezelf buiten kunt vermaken

Deze week was het weer ‘friluftsdag’ op school en mijn middelste zoontje trok er met zijn klas op uit om te gaan langlaufen. Eerder dit jaar was er een spelletjes dag in het bos en van de zomer gaan ze er met de klas op uit om te gaan zwemmen. Zo leren kinderen: buiten is altijd wat te doen. Ook op het schoolplein zie ik dit terug. Bij regen worden slidings in de modder gemaakt (lang leven het regenpak!) en bij vorst wordt er water gespoten op het voetbalveld zodat er geschaatst kan worden.

Les 5: ouders: let op je woorden…

‘Hè wat een vies weer!’ Of: ‘nee dat kan nu niet, het regent.’ Ik hoor mezelf nog te vaak dit soort dingen zeggen. Gelukkig laten mijn kinderen zich hierdoor inmiddels totaal niet meer weerhouden te trekken ze gewoon hun laarzen aan.

Inmiddels is het hier al een aantal weken echt winter, met een flink pak sneeuw. Op weg naar school deden we ons dagelijkse rondje: raden hoeveel graden onder nul het is. De winter is het favoriete seizoen van alle drie de kinderen. En geef ze eens ongelijk: warm skipak aan, helm mee naar school en sleeën in de pauze. Nee, het is geen kunst om in Zweden een buitenkind te zijn.

Buitenkleding voor kinderen

Bergstein Classic Regenlaarzen kinderen – Jongens – Meisjes – Dark Green € 39,95 Bekijk product →

Fjällräven Kånken Mini Unisex Rugzak – Pink € 59,60 Bekijk product →

Fresk Regenpak voor Kinderen – 2 jaar – Regenkleding met Ritssluiting – Reflecterend – Elastische Afsluitingen – Opvouwbaar – Oudroze – Garden Flowers € 69,95 Bekijk product →

Trixie Kinderparaplu – Mr. Lion – Voor Jongens en Meisjes – Kleine paraplu – Leeuw € 18,13 Bekijk product →

Barts muts € 23,75 Bekijk product →

Verbonden expert

Loth van Veen

Docente en auteur

Loth is docente, auteur, eigenaar van Intermijn en moeder van Pepijn (9), Stach (7) en Teun (5). Loth is opgeleid als docent en gaf jarenlang les in het voortgezet onderwijs en het hbo. Sinds de zomer van 2024 woont Loth met haar gezin in Zweden. Ze renoveert daar een oud huis en verkent het onderwijs in Scandinavië. »

• Zweedse scholen doen het anders: 5 buitenlessen die bankzitters veranderen in buitenkinderen
• Zweedse overheid waarschuwt ouders: ‘Leg je telefoon weg als je bij je kind bent’
• Waarom december in Zweden zóveel relaxter is (en wat wij daarvan kunnen leren)