Ruth Smeets Opvoeden vandaag, 09:00

Leestijd: 4 minuten

Lonneke (44) betaalt haar kinderen voor een zomer zonder telefoon: ‘Ze worden vrolijker en nemen meer initiatief’

Zes weken lang geen telefoon, in ruil voor geld. Voor de kinderen (13 en 11) van Lonneke Mulder (44) is het inmiddels een zomerse traditie. Inmiddels leggen ook Lonneke en haar man hun telefoon weg in de zomervakantie.

“We doen het nog een keer: onze kinderen betalen om hun telefoon zes weken weg te leggen. Vorig jaar was de digitale detox tijdens de zomervakantie een groot succes. De kinderen kwamen toen zelf met het idee. Ze wilden graag geld verdienen voor een mooie Lego-set.

Eerder verzamelden ze flesjes met statiegeld, maar daarmee ging het verdienen niet snel genoeg. Ze zochten iets waarmee ze in kortere tijd meer geld konden krijgen en dachten: wat is voor ons een grote opoffering? En waar zouden onze ouders achter staan?

Digitale detox in de zomervakantie

Ook dit jaar stelden de kinderen zelf voor om een digitale detox te doen. Onze jongste van elf kwam er als eerste mee. Hij had positieve herinneringen aan vorige zomer. Hij tekent veel en houdt van skateboarden, dus kan hij zich prima vermaken zonder telefoon.

De oudste van dertien twijfelde eerst, maar besloot op het laatste moment toch mee te doen. Wel pleitte hij voor nieuwe spelregels. Zo wil hij af en toe een ‘baaldag’ kunnen inzetten. Hij is een fanatieke Pokémon Go-speler en nieuwe steden zijn voor hem een walhalla. Als we een Frans stadje bezoeken, is dat spel voor hem een manier om zich door zo’n stad te bewegen. Wel spraken we af dat zo’n baaldag hem geld kost.

De effecten van een schermvrije zomer

We zijn blij dat de kinderen opnieuw een zomervakantie doorbrengen zonder telefoon. Vorig jaar merkten ze zelf dat ze vrolijker werden en dat de tijd sneller leek te gaan. Zelf zag ik vooral dat ze rustiger werden en uit zichzelf meer initiatief namen om dingen te ondernemen. Ze verzinnen leuke spellen en gaan zomaar voetballen met kinderen uit de buurt.

Toch hebben ze naar eigen zeggen ook weleens moeilijke momenten. Ze missen bijvoorbeeld de groepsgesprekken van hun klas op WhatsApp. Onze jongste zoon vermaakt zich prima in zijn eentje, maar de oudste heeft juist graag mensen om zich heen. Hij vindt het soms lastig dat zijn vrienden in de vakantie wél op hun telefoon zitten.

Afspraken over telefoongebruik

Smartphones zijn gemaakt om mensen verslaafd te maken. Voor kinderen is het moeilijk om daar weerstand aan te bieden. We maakten samen afspraken over telefoongebruik, maar hoe ouder de kinderen worden, hoe meer zelfstandigheid en vertrouwen we ze willen geven. Dat botst soms. Hoeveel discipline je ook hebt en welke regels je ook afspreekt, we hebben allemaal moeite om weerstand te bieden aan verslavende apps.

We kozen er bovendien bewust voor om de kinderen voor deze detox te betalen. We willen ze met geld leren omgaan én ze laten ervaren hoe het is om langere tijd zonder scherm te leven. Wat ons betreft is deze digitale detox dus een win-winsituatie. Ik vind het ook mooi dat onze jongste het bedrag van vorig jaar nog steeds niet heeft uitgegeven. Hij besloot het geld te sparen.

Zelf meedoen

Dit jaar doen mijn man en ik ook mee met de digitale detox. Wij hebben die schermvrije tijd net zo hard nodig. En wat blijkt? Het is hartstikke moeilijk. Sociale media zijn een onderdeel van mijn werk en als zelfstandig ondernemer ben ik graag online. LinkedIn en Instagram zijn mijn zwakke punten. Zonder mijn telefoon heb ik al snel het gevoel dat ik iets mis of achterloop. Onzin natuurlijk.

De lastigste momenten zijn voor mij ’s ochtends, als de kinderen nog slapen. Dan denk ik: laat mij even lekker op m’n telefoon. Dan pak ik hem er soms toch bij, maar wel beperkt. Zodra de kinderen wakker zijn, gaat de telefoon weg.

Terugvallen in ouder gewoontes

Of ons gezin de detox vasthoudt na de zomer? Van vorig jaar weet ik dat we na de vakantie meteen weer terugvallen in oude gewoontes. Maar dan hebben we in elk geval wel zes schermvrije weken gehad.

De zomervakantie is een goed moment om de regels te herzien. Vorig jaar ontdekten we bijvoorbeeld dat we de afspraken rondom schermgebruik wilden aanpassen, omdat ze niet meer pasten bij de leeftijden van de kinderen. En deze detox dwingt mij ook om opnieuw na te denken over mijn eigen telefoongebruik. Ik maak dus niet alleen nieuwe afspraken met de kinderen, maar ook met mezelf.”

Geschreven door Ruth Smeets

Ruth Smeets is freelance journalist met een voorliefde voor verhalen over gezond eten en mentale gezondheid. Ze schrijft onder meer over over voedingstrends en het ontwikkelen van een positieve relatie met eten. Voor J/M Ouders maakt ze de rubriek ‘Het eetdagboek van…’, waarin ze ouders bevraagt over eetgewoontes en tafelrituelen. Ruth woont in Frankrijk, waar ze haar dagen vult met schrijven, wandelen en (hoe kan het ook anders?) koken en bakken voor geliefden, het liefst tot het hele huis ruikt naar zelfgebakken bananenbrood of een zacht pruttelende stoof.