Lisette Gerbrands Onderzoek vandaag, 13:03

Leestijd: 4 minuten

Bang dat jouw stress slecht is voor je baby? Onderzoeker Nina Bruinhof heeft geruststellend nieuws

Veel moeders kennen het gevoel. Je hebt een slechte nacht gehad, bent gestrest door werk, maakt je zorgen over de baby of probeert alle ballen in de lucht te houden. En dan komt al snel die ene gedachte op: heeft mijn stress invloed op mijn baby? Nina Bruinhof, onderzoeker aan het Radboudumc, onderzoekt wat stress bij moeders betekent voor moedermelk en babygedrag. Haar boodschap kan voor veel ouders geruststellend zijn.

Uit haar onderzoek blijkt namelijk dat dagelijkse stress niet automatisch leidt tot meer huilen of onrust bij baby’s. “Er ligt al veel druk op ouders om alles goed te doen. De boodschap dat je eigen stressniveau schadelijk zou zijn voor je kind kan juist weer extra stress veroorzaken.”

Stresshormonen in moedermelk

Dat was precies de vraag die Nina en haar collega’s wilden onderzoeken. In een van hun studies voerden moeders een stressvolle opdracht uit, terwijl een andere groep moeders een neutrale taak kreeg. Vervolgens keken de onderzoekers naar het gedrag van de baby’s.

“Wat we zagen, was dat baby’s van gestreste moeders niet meer huilden dan baby’s van moeders die geen stressvolle taak hadden gedaan”, vertelt Nina. Ook keken de onderzoekers naar cortisol, een hormoon dat vaak het ‘stresshormoon’ wordt genoemd. Cortisol komt van nature voor in het lichaam en kan ook in moedermelk terechtkomen.

“Ook daar vonden we geen aanwijzingen dat baby’s meer gingen huilen nadat ze melk hadden gedronken met hogere cortisolwaarden.”

Verrassende ontdekking

Misschien nog opvallender was een andere uitkomst van het onderzoek. Baby’s van moeders met hogere cortisolwaarden in hun moedermelk bleken na een voeding juist meer te slapen. Dat betekent volgens Nina niet dat stress goed is voor baby’s, maar het laat wel zien dat de relatie tussen moedermelk, stress en babygedrag veel ingewikkelder is dan vaak wordt gedacht.

“Cortisol staat bekend als een stresshormoon, maar dat betekent niet automatisch dat het schadelijk is. Er kunnen allerlei redenen zijn waarom cortisol in moedermelk aanwezig is, bijvoorbeeld genetische factoren of de gezondheid van de moeder.” Mogelijk heeft cortisol zelfs een functie voor de baby, bijvoorbeeld bij het reguleren van slaap. Toch waarschuwt Nina dat daar nog te weinig onderzoek naar is gedaan om harde conclusies te trekken.

Dagelijkse stress vs langdurige stress

Volgens Nina is het belangrijk om onderscheid te maken tussen de stress die bijna iedere ouder ervaart en langdurige of ernstige stress. “Veel moeders hebben weleens een stressvolle dag. Dat zien we ook terug in onze onderzoeken. Maar we vinden geen aanwijzingen dat die kortdurende stress direct schadelijk is voor de baby.” Bij langdurige stress ligt dat anders. Uit eerder onderzoek blijkt dat ernstige of aanhoudende stress wel kan samenhangen met problemen bij zowel ouders als kinderen.

Dat hoeft niet per se door de moedermelk te komen. Langdurige stress kan er bijvoorbeeld voor zorgen dat ouders minder energie hebben, sneller overprikkeld raken of minder sensitief kunnen reageren op hun kind. “Juist daarom is het belangrijk om aandacht te hebben voor moeders die langdurig onder druk staan.”

Nederlandse moeders

Opvallend is dat stress niet alleen afhankelijk is van de persoon zelf, maar ook van de omgeving waarin iemand leeft. Zo ziet Nina verschillen tussen landen. “We vonden bijvoorbeeld dat zwangere vrouwen in de Verenigde Staten gemiddeld meer stress ervaren dan Nederlandse vrouwen.” Volgens haar kunnen voorzieningen zoals betaald zwangerschapsverlof, goede gezondheidszorg en kraamzorg daarin een belangrijke rol spelen. “Als we stress bij ouders willen verminderen, moeten we niet alleen naar individuele moeders kijken, maar ook naar de omstandigheden waarin gezinnen leven.”

Stoppen met borstvoeding

Een misverstand dat ze graag wil wegnemen, is dat moeders beter kunnen stoppen met borstvoeding als ze veel stress ervaren. “In ons onderzoek vonden we geen negatieve effecten van stressgerelateerde hormonen in moedermelk op het gedrag van baby’s.” Daarnaast laten veel andere onderzoeken zien dat borstvoeding juist voordelen kan hebben voor zowel moeder als kind, ook wanneer een moeder stress ervaart of psychische klachten heeft.

Boodschap voor moeders

Wat Nina vooral hoopt dat ouders meenemen uit het onderzoek? Dat ze zichzelf iets meer ruimte geven. “Iedereen ervaart weleens stress. Dat hoort bij het leven en bij het ouderschap. Ons onderzoek laat niet zien dat een stressvolle dag direct negatieve gevolgen heeft voor je baby.” Volgens haar verdient juist langdurige overbelasting meer aandacht, zowel vanuit de zorg als vanuit de maatschappij. “Moeders dragen vaak al veel verantwoordelijkheid. Daarom zou ik willen zeggen: wees mild voor jezelf. Je hoeft niet perfect te zijn om een goede ouder te zijn.”

Musthaves van deze zomer volgens de redactie:

Vans Classic Check Crewsokken 3 Eenheden Wit EU 31-34 Jongens,Meisjes € 18,35 bij bol.com Bekijk product →

Lil' Atelier Denim jurk Borduurwerk € 39,99 bij bol.com Bekijk product →

Liewood Sanjia Flounce Zwemschoenen Seahorse / Apple blossom Maat 30 € 24,00 bij bol.com Bekijk product →

Konges Sløjd Avery Swim Vest/Zwemvest/Drijfvest – Cherry Pink Motif – 3-6 jaar € 63,95 bij bol.com Bekijk product →

Sproet & Sprout Terry Sport Shorts Broeken Jongens – Mint – Maat 110 € 35,00 bij bol.com Bekijk product →

Bobo Vakantieboek – Voor 4 en 5 jaar – Doeboek voor kinderen € 9,94 bij bol.com Bekijk product →