Sophie Rietmulder Opvoedadviezen 5 mei 2026bijgewerkt: 6 mei 2026, 09:37

Leestijd: 3 minuten

Orthopedagoog: ‘Verschil tussen jongens en meisjes? Veel kleiner dan we denken’

Jongens die door de woonkamer stuiteren en meisjes die rustig een boekje lezen, het is een beeld dat veel ouders voor zich zien als ze horen dat ze een zoon of een dochter krijgen. Maar klopt dat eigenlijk wel? Of kijken we vooral door een gekleurde bril? Orthopedagoog Daniëlle Goedhart-Bax (39) legt uit hoe het zit en waarom we misschien vaker naar onszelf moeten kijken dan naar het kind.

Verschil tussen jongens en meisjes

“We zien dat jongetjes gemiddeld genomen vaker drukker zijn en meisjes rustiger”, vertelt Goedhart-Bax. “Maar dat is gebaseerd op grote groepen. Neem duizend kinderen en je ziet patronen. Alleen: binnen zo’n groep zitten enorme verschillen.”

Met andere woorden: een druk meisje of juist een rustig jongetje is helemaal niet uitzonderlijk. Biologie speelt wel een rol. “Jongens hebben gemiddeld meer testosteron. Dat hangt samen met meer energie, competitie en risicogedrag.” Maar wie denkt dat het daarmee klaar is, heeft het mis. “Het is niet alleen een testosteronverhaal, het is óók opvoeding en cultuur.”

We behandelen jongens en meisjes anders

Volgens de orthopedagoog begint dat verschil al vroeg. “Onderzoek laat zien dat ouders met dochters vaker praten over gevoelens. Bij jongens ligt de nadruk vaker op zelfstandigheid en risico nemen.”

Zelfs subtiele dingen maken verschil. Goedhart-Bax haalt een bekend experiment aan: “Hetzelfde baby’tje kreeg verschillende reacties, afhankelijk van de kleur van de kleding. In blauw werd er stoer en actief gereageerd, in roze juist zacht en verzorgend. Terwijl het exact dezelfde baby was.”

Die verwachtingen werken door. Van meisjes verwachten we dat ze rustig en sociaal zijn. En bij jongens accepteren we druk gedrag sneller en zeggen we: boys will be boys.”

Verschil kleiner dan we denken

Jarenlang werd gedacht dat jongens en meisjes fundamenteel van elkaar verschillen. Maar dat beeld kantelt.

“Uit hersenonderzoek blijkt dat de verschillen eigenlijk best klein zijn”, zegt Goedhart-Bax. “De overlap is juist groot. Cultuur en opvoeding hebben vaak meer invloed dan biologie. Neem emoties. Het idee dat jongens minder voelen klopt niet. Metingen laten zien dat ze net zo sterk reageren. Alleen leren ze vaak minder goed om die gevoelens onder woorden te brengen.”

Jongens en meisjes op school

Waar wel een duidelijk verschil zit, is in ontwikkelingstempo. “Jongens ontwikkelen zich gemiddeld één tot twee jaar later dan meisjes”, legt ze uit.

“Dat heeft gevolgen in de klas. Vaardigheden zoals plannen, concentreren en impulscontrole zijn bij meisjes vaak eerder ontwikkeld. Dat maakt dat zij beter aansluiten bij het schoolsysteem.

Het verklaart ook waarom jongens vaker blijven zitten of een ADHD-diagnose krijgen. „Ze zijn simpelweg nog niet zo ver. Niet minder slim, maar later rijp.”

Dit bericht op Instagram bekijken

Een bericht gedeeld door Danielle – Orthopedagoog & nuchter ouderschap (@danielle_goedhart_bax)

Op Instagram deelt Daniëlle tips en haar kijk op opvoeden.

‘We vullen te veel voor kinderen in’

Goedhart-Bax ziet in haar eigen leven hoe hardnekkig aannames zijn. “Ik heb drie zoons en krijg regelmatig te horen wat zij ‘vast niet leuk zullen vinden’. Bijvoorbeeld shoppen. Nou, mijn jongens staan als eerste bij de deur.”

Dat is precies het probleem, zegt ze. “We nemen ontzettend veel aan over jongens en meisjes. En kinderen passen zich aan aan wat er van hen verwacht wordt.”

Meer ruimte, minder hokjes

Haar advies aan ouders is simpel, maar niet altijd makkelijk: wees je bewust van je eigen aannames.

“Vraag jezelf af: vul ik dit nu in, of geeft mijn kind dit echt zelf aan? Laat die opties open. Ook als het even schuurt. Dus een zoon die wil naaien? Prima. Een dochter met leiderschapskwaliteiten? Juist stimuleren.”

“Het gaat er niet om dat jongens ‘zachter’ moeten worden of meisjes ‘stoerder’”, benadrukt de orthopedagoog. “Het gaat erom dat kinderen de ruimte krijgen om te ontdekken wie ze zijn.”

Want uiteindelijk is dat volgens haar de kern: “Hoe minder we kinderen vastzetten in verwachtingen, hoe groter de kans dat ze echt zichzelf kunnen zijn.”

Geschreven door Sophie Rietmulder

Sophie Rietmulder (32) is freelance journalist en duikt graag in persoonlijke verhalen over alles wat de mens beweegt. Voor J/M ouders schrijft ze over thema’s rondom modern ouderschap, opvoeden, gezinnen die nét een andere weg kiezen dan de gebaande paden en de keuzes en uitdagingen die daarbij komen kijken. Dit sluit aan bij een persoonlijke zoektocht rondom de stap naar een gezin: een wereld die voor haar nog onbekend terrein is, maar die ze met interesse en open blik verkent. Het liefst werkt ze remote vanuit een bruisende stad. Als ze niet schrijft gaat ze er graag op uit met vrienden, ontdekt ze nieuwe plekken, goede koffietentjes en restaurants, of is ze aan het plannen waar ze hierna naartoe reist.