Lisette Gerbrands Persoonlijke verhalen 28 mei 2026bijgewerkt: 11 jun 2026, 15:21

Leestijd: 5 minuten

Jarenlang dacht school dat Robin traag was, tot één vraag alles verklaarde: hij ziet letters in kleur

Jarenlang snapte Lottie van Starkenburg (48) niet waarom haar slimme, nieuwsgierige zoon Robin zo vastliep op school. Terwijl hij thuis moeiteloos gesprekken voerde over het heelal en de bloedsomloop, lukte lezen op school nauwelijks. Zijn frustratie groeide met het jaar, net als haar gevoel dat er iets over het hoofd werd gezien. Tot één simpele vraag tijdens een lunch op een terras alles veranderde: “Zie jij letters gekleurd?”

“Bij het eerste tienminutengesprek voelde ik al: hier klopt iets niet. Zijn juf liet zien hoe laag zijn toetsscores waren. Maar dat paste totaal niet bij wie hij was. Robin was nieuwsgierig, intelligent en leergierig. Alleen lezen lukte niet. Op school werd eigenlijk alleen gekeken naar zijn Cito-scores. Zijn juf zei letterlijk: ‘Hij is gewoon heel erg traag, dat zul je in groep 8 nog steeds horen.’

Uitdaging

Dat klopte niet. Ik kende mijn zoon: er moest meer aan de hand zijn. Maar antwoorden kwamen er niet. Niet vanuit school, niet vanuit extra begeleiding. Samen met mijn man besloot ik zelf onderzoek te doen. Robin werd getest, maar ook dat leverde geen echte doorbraak op. Het bleef tobben. En ondertussen zag ik mijn kind steeds ongelukkiger worden.

Thuis zagen we namelijk een totaal andere jongen dan op school. We hadden gesprekken over wetenschap, over het heelal, over van alles. Als we hem voorlazen, nam hij alles moeiteloos op.

Maar op school liep de frustratie steeds verder op. Tegen het einde van groep vijf liep Robin anderhalf jaar achter met lezen. Hij wilde eigenlijk niet meer naar school. Niet omdat hij niet wilde leren, maar juist omdat hij uitdaging miste. Hij moest teksten lezen over simpele onderwerpen, terwijl hij veel verder dacht. Als moeder brak dat mijn hart. Ik heb altijd tegen hem gezegd: ik weet dat je slim bent. Ik begrijp niet waarom lezen zo moeilijk voor je is, maar ik ga het uitzoeken. Dat duurde uiteindelijk drie jaar.”

De vraag die alles veranderde

De doorbraak kwam onverwacht, tijdens een lunch op een terras. Lottie vroeg ineens: ‘Zie jij letters eigenlijk gekleurd?’ Robin kijkt daar zelf nog steeds verbaasd op terug. ‘Ik dacht dat iedereen dat had’, vertelt hij. “Alle letters hebben voor mij een eigen kleur. Ik zie geen witte pagina met zwarte letters, maar allemaal gekleurde letters. Mijn naam ziet er bijvoorbeeld niet zwart uit, maar volledig in kleur. Toen mijn moeder die vraag stelde, besefte ik voor het eerst dat andere mensen letters blijkbaar anders zien.”

Lottie had meteen het gevoel dat ze beethad. “Toen hij ja zei, wilde ik natuurlijk meteen alles weten. En toen gebeurde er nóg iets bijzonders. Een man aan het tafeltje naast ons had het gesprek gehoord en onderbrak hen. Hij vertelde dat hij ook synesthesie had en vroeger ook moeite had gehad met lezen. De man gaf direct praktische tips, bijvoorbeeld over lettertypes en lettergroottes. Diezelfde middag zijn we thuis gaan experimenteren. En het verschil was ongelooflijk. Toen ik meer ging lezen over synesthesie, vielen alle puzzelstukjes op hun plek.”

Robin merkte direct dat lezen minder overweldigend werd. Hij straalde. Voor het eerst voelde lezen niet meer alsof hij in een soort discolamp keek. Het verschil was niet subtiel. Hij ging van hakkelend lezen met veel fouten naar bijna vloeiend lezen. Na de zomervakantie zagen ze het verschil ook op school meteen terug. Zijn leesniveau sprong direct drie AVI-niveaus omhoog. Het was zó groot dat niemand eromheen kon.

Koekjesdeeg

Later ontdekten ze dat Robin nog een tweede vorm van synesthesie heeft. “Een half jaar geleden kwamen we erachter dat ik geuren ruik bij dingen die ik aanraak,” vertelt Robin. “Koekjesdeeg vind ik bijvoorbeeld verschrikkelijk ruiken, terwijl ik gebakken koekjes juist heel lekker vind.” Ook toen bleek weer hoe vanzelfsprekend zijn ervaring voor hem voelde. “Mijn zus vroeg wat er gebeurde als ik deeg aanraakte. Of ik iets zag, hoorde of rook. Ik snapte eerst niet waarom ze dat vroeg.”

Terugkijkend vindt Lottie het vooral pijnlijk dat niemand eerder aan synesthesie dacht. “Als we dit in groep 3 al hadden geweten, had dat zó veel gescheeld. Robin bleek allerlei manieren te hebben ontwikkeld om zijn problemen verborgen te houden. Hij dacht dat iedereen dit had. Sommige dingen kon hij letterlijk niet lezen. Ondertiteling, het spellingprogramma van school, kleine letters in werkboeken… Maar hulp vragen deed hij niet. Hij had allerlei trucs ontwikkeld om te compenseren. Niemand had iets door. Dat gevoel van onbegrip had grote impact. Hij voelde zich dom, terwijl hij dat helemaal niet was.”

Geen beperking

Inmiddels zit Robin in een vwo-plusklas en gaat hij weer met plezier naar school. Met relatief simpele aanpassingen zoals een groter scherm en vergroting van teksten kan hij vrijwel alles lezen, sterker nog: hij leest nu voor zijn plezier. “En als iets lastig blijft, vraagt hij nu gewoon hulp,” zegt Lottie. Wat zij vooral belangrijk vindt: synesthesie moet niet meteen als probleem worden gezien. “De meeste mensen met synesthesie ervaren het juist als iets moois,” legt ze uit. “Sommigen gebruiken kleuren als geheugensteuntje, kunstenaars halen er inspiratie uit. Dat probeer ik Robin ook mee te geven. Ik heb hem altijd gezegd: dit is geen aandoening of beperking.”

Robin ziet dat inmiddels zelf ook zo. “Wie wil er nou alleen zwarte letters lezen?” zegt hij lachend. “Dat is toch juist saai?”

Binnenkort spreken moeder en zoon samen op een internationale synesthesieconferentie in Amsterdam. Hun missie: meer bekendheid creëren, zodat andere kinderen niet jarenlang hoeven vast te lopen zoals Robin. “Het is zó belangrijk dat synesthesie bij kinderen eerder wordt herkend,” zegt Lottie. “Niet alleen door ouders, maar ook door leerkrachten.” Volgens haar ontbreekt er nog veel kennis in het onderwijs. “Zelfs instanties voor passend onderwijs wisten niets over synesthesie.”

Daarom hopen ze dat hun verhaal iets in beweging zet. “Want leren lezen hoeft misschien niet makkelijk te zijn met synesthesie. Maar geen enkel kind zou zich daardoor dom of alleen moeten voelen.”

Musthaves van deze zomer volgens de redactie:

Birkenstock Slippers € 54,94 bij bol.com Bekijk product →

Little Dutch Zwemvest € 36,99 bij bol.com Bekijk product →

PaddlePro SUP Board € 199,99 bij bol.com Bekijk product →

Crocs Classic Klompen Beige EU 33-34 Kinderen € 32,99 bij bol.com Bekijk product →

CamelBak Thrive Chug – Drinkfles – 750 ml – Paars (Purple Sky) € 21,45 bij bol.com Bekijk product →

Het Park € 15,99 bij bol.com Bekijk product →

Geschreven door Lisette Gerbrands

Als moeder van twee zoons van 7 en 3 jaar ziet Lisette (1985) dagelijks hoe groot de afstand kan zijn tussen theorie en praktijk. Die ervaring neemt ze mee in haar werk, waarin journalistieke nieuwsgierigheid en herkenbare verhalen samenkomen. Met haar achtergrond in Communicatie schrijft ze vanuit Den Bosch verhalen die laten zien dat er niet één juiste aanpak bestaat. Ze biedt ouders herkenning, nuance en perspectief in een fase van het leven waarin vragen vaak belangrijker zijn dan antwoorden.