Redactie Uncategorized vandaag, 13:03

Leestijd: 5 minuten

Na 30 jaar trainen bij politie en defensie weet Michael Kortekaas: weerbaar opvoeden begint bij jezelf

Michael Kortekaas trainde ruim dertig jaar mensen in mentale kracht, onder meer bij politie en defensie. In zijn nieuwe boek, dat op 19 november verschijnt, stelt hij ouders een ongemakkelijke vraag: hoe weerbaar ben je eigenlijk zelf?

Je hebt een lange werkdag achter de rug. De agenda zat bomvol, je hoofd draait nog overuren en eigenlijk wil je maar één ding: even rust. Je komt thuis, ziet een paar schoenen midden in de woonkamer liggen, de vaatwasser is niet uitgeruimd en je puber zit met zijn neus in zijn telefoon. ‘Kun je nou nooit eens uit jezelf iets doen?’ BAM! Daar gaan we weer.
 
En terwijl je jezelf hoort praten, weet je eigenlijk al dat die schoenen en die vaatwasser niet het echte probleem zijn. Je bent moe, hebt weinig energie over en je lontje is inmiddels korter dan je lief i Welkomkom in het gezinsle Wen. We willen allemaal dat onze kinderen stevig in hun schoenen staan, omgaan met tegenslagen, grenzen aangeven en niet bij de eerste de beste teleurstelling omvallen. Maar hoe leren ze dat eigenlijk? En welke rol spelen wij dan in?

Na ruim dertig jaar mensen trainen in mentale kracht, onder andere bij politie en defensie, durf ik wel te stellen dat we bij het opvoeden van pubers soms iets belangrijks over het hoofd zien. We zijn vooral bezig met de weerbaarheid van onze kinderen, terwijl we vergeten om af en toe naar die van onszelf te kijken. Oeps!

Wat ouders van mentale kracht bij de politie kunnen leren

Bij de politie leerde ik dat mentale kracht niet betekent dat je geen spanning ervaart. Het gaat erom hoe je reageert wanneer die spanning oploopt. Kun je rustig blijven, helder nadenken en bewust kiezen wat jedoet?? Onder druk vallen we namelijk vaak terug op ons automatische gedrag. En dat geldt net zo goed tijdens een spannende politie-inzet als tijdens een discussie met je puber over schermtijd.

Er is alleen een belangrijk verschil. Bij de politie wil je in een spannende situatie vaak zo snel mogelijk de controle terugkrijgen. Thuis werkt dat regelmatig averechts. Hoe harder jij probeert te sturen, hoe groter de weerstand wordt.

En geloof me, met twee kinderen van 16 en 21 jaar heb ik inmiddels ook de nodige praktijkervaring. Theorie is mooi, maar die pubers hebben daar niet altijd een boodschap aan. Soms is het veel effectiever om even je mond te houden, te luisteren en je kind de ruimte te geven. En ja, ook voor mij blijft da Jefenen.

Waarom het vierbatterijenmodel ouders helpt hun stress te herkennen

In mijn trainingen en lezingen en ook in mijn boeken werk ik o.a. met het vierbatterijenmodel. Het uitgangspunt is eenvoudig: we beschikken over verschillende vormen van energie en die raken uitgeput wanneer we voortdurend blijven verbruiken zonder voldoende op te laden. Veel ouders herkennen hun eigen stresssignalen pas wanneer ze al behoorlijk leeg zijn. We zijn kortaf, sneller geïrriteerd of trekken ons juist terug.

Probeer daarom eens vóórdat je thuiskomt bij jezelf in te checken. Hoe zit ik erbij? Wat neem ik mee van vandaag? En wat heb ik nodig om straks weer aandacht te kunnen geven aan mijn kind? Misschien helpt een korte wandeling, tien minuten rust of gewoon even zeggen: ‘Ik heb een volle dag gehad. Geef me een momentje om bij te komen.

Dat is geen zwakte. Je laat juist zien hoe je verantwoordelijkheid neemt voor je eigen gedrag. En daarmee geef je je kinderen iets ontzettend waardevols mee.

Waarom je puber sterker wordt als je niet elk probleem oplost

Een onvoldoende voor wiskunde, ruzie met een vriend, niet geselecteerd worden voor het eerste team of een presentatie die volledig in de soep loopt. Als ouder wil je helpen. Je ziet je kind worstelen en voor je het weet, ben je drukker met het oplossen van het probleem dan je puber zelf.
 
Maar stel jezelf eens de vraag: help ik mijn kind nu om iets te leren, of neem ik het leren over? Veerkracht ontstaat niet doordat alles altijd goed gaat. Kinderen ontwikkelen vertrouwen in hun eigen kunnen wanneer ze ervaren dat ze met moeilijkheden kunnen omgaan.
 
Vraag daarom eens: ‘Wat heb je zelf al gedaan?’ of ‘Hoe zou jij dit kunnen oplossen?’ En blijf vervolgens beschikbaar, ook als het daarna niet meteen lukt. Dat vraagt soms meer mentale kracht van ons als ouders dan dan van onze kinderen. Want toekijken terwijl iemand van wie je houdt een fout dreigt te maken, is behoorlijk lastig.

Hoe je als ouder mentale weerbaarheid voorleeft

Onze kinderen groeien op in een wereld vol prikkels, prestatiedruk, sociale media en voortdurende vergelijking. Die wereld kunnen wij niet zomaar veranderen. Maar we hebben wel degelijk invloed op wat er thuis gebeurt. Hoe reageren we wanneer iets tegenzit? Kunnen we onze excuses aanbieden als we uit onze slof schieten? Laten we zien dat fouten maken erbij hoort? En hoe vaak leggen we eigenlijk zélf onze telefoon weg?
 
Het goede nieuws is dat je geen perfecte ouder hoeft te zijn. Je mag fouten maken, het even niet weten en soms verkeerd reageren. Laat alleen ook zien hoe je het daarna weer goedmaakt. Want mentale kracht zit niet alleen in volhouden, doorzetten en omgaan met tegenslag. Het zit ook in verbinding, vertrouwen, liefde en de veiligheid om thuis gewoon jezelf te mogen zijn.
 
Mijn advies? Maak het niet ingewikkelder dan nodig. Ga samen wandelen, sporten of boodschappen doen. Stel eens een andere vraag dan ‘Hoe was je dag?’ en luister vooral naar het antwoord. Soms ontstaan de mooiste gesprekken juist wanneer je er niet zo nadrukkelijk naar op zoek bent.
 
We kunnen onze kinderen niet tegen iedere storm beschermen. Maar we kunnen wel een stevig anker zijn waar ze op terug kunnen vallen, terwijl ze leren hun eigen koers te varen.

Reacties