Lisette Gerbrands
Lisette Gerbrands Persoonlijke verhalen vandaag
Leestijd: 6 minuten

Natasja (38) belandde in een manie door chronisch slaapgebrek: ‘We praten elkaar aan dat het erbij hoort’

Als moeder deed Natasja de Hollies (38) wat zoveel ouders doen: ze zette haar kinderen op één. Altijd. Haar eigen behoeften kwamen ergens onderaan een eindeloze lijst van zorgen, regelzaken en gebroken nachten terecht. Dat leek normaal. Dat was toch wat ouders deden? Totdat haar lichaam en geest uiteindelijk stop zeiden.

Wat begon met slapeloze nachten vanwege de heftige nachtmerries van haar dochter, eindigde in een manie, een gedwongen opname in de psychiatrie en maanden waarin ze haar gezin volledig kwijtraakte. “Als je me vroeger had verteld dat dit mijn verhaal zou worden, had ik je niet geloofd,” zegt ze. “Ik was gewoon Natasja. Een doodgewone moeder.”

Natasja (38) belandde in een manie door chronisch slaapgebrek: ‘We praten elkaar aan dat het erbij hoort’
Eigen beeld

Nachtmerries

Wanneer Natasja terugkijkt, ziet ze signalen die ze destijds niet herkende. Maar op dat moment was er geen ruimte om stil te staan bij zichzelf. “Ik was veel te druk met mijn dochter. Ze had verschrikkelijke nachtmerries en sliep nauwelijks. Daardoor sliep ik ook bijna niet. Tijd voor mezelf maakte ik nauwelijks vrij. Heel af en toe ging ik in bad met een geurkaars. Maar dat was het wel.”

En eerlijk gezegd vond ze dat niet vreemd. “Ik hoorde van andere moeders precies dezelfde verhalen. Gebroken nachten, vermoeidheid, jezelf wegcijferen. Het hoorde erbij. Daar was ik van overtuigd. Sterker nog, in het begin droeg ze de vermoeidheid bijna met trots. Ik was zielsgelukkig met mijn kinderen. We hadden een prachtig leven. Die vermoeidheid nam ik liefdevol voor lief.”

Haar man Mike zag ondertussen iets anders gebeuren. Na een stressvolle periode begon Natasja steeds vaker midden in de nacht uit bed te verdwijnen. “Onze tuin werd een soort toevluchtsoord. In mijn badjas en op slippers zat ik urenlang buiten. Dan lag ik op een ligbed naar de hemel te staren, fluisterde smeekbedes aan een God waarin ik eigenlijk niet geloofde. ‘Alsjeblieft, laat de nachtmerries van mijn dochter stoppen.’ Want in mijn hoofd was de oplossing simpel. Als zij rust had, zou ik ook weer kunnen slapen.”

Onderdeel van ouderschap

Pas achteraf beseft Natasja hoe gevaarlijk die gedachte was. “Mijn eigen zuurstofmasker had ik eerst moeten opzetten.” Maar zoals zoveel ouders zag ze slaaptekort niet als een gezondheidsrisico. Ze zag het als onderdeel van het ouderschap. En precies daar zit volgens haar het probleem. “We praten elkaar aan dat het erbij hoort. Iedere ouder kent de vermoeide vader op het schoolplein of de moeder met wallen onder haar ogen. We lachen er bijna om.”

Zelf had ze geen idee hoe ontwrichtend langdurig slaapgebrek kan zijn. “Ik wist niet dat je door slaaptekort het contact met de realiteit kunt verliezen. Dat gebeurde uiteindelijk wel. De vermoeidheid stapelde zich op. Mijn hoofd raakte uitgeput. Tot ik mezelf volledig kwijtraakte. Als ik gek kan worden, kan iedereen gek worden.”

Alles kwijt

De manie die volgde, veranderde haar leven volledig. Plotseling was ze niet meer thuis. Niet meer bij haar kinderen. Niet meer bij haar man. Ze werd gedwongen opgenomen in een psychiatrische instelling. Wanneer ze eraan terugdenkt, schieten de emoties nog steeds door haar heen. “Ik was letterlijk alles kwijt. De opname heeft mijn leven gered. Zonder de artsen, verpleegkundigen en begeleiders weet ik niet waar ik nu zou zijn geweest. Waarschijnlijk had ik nooit meer terug kunnen keren naar mijn gezin.”

Tegelijkertijd blijft de pijn groot. “Ik heb verjaardagen gemist. Feestdagen. Dansoptredens. Knuffels. Kusjes. Momenten die ik nooit meer terugkrijg.” Voor een moeder die haar gezin als haar grootste geluk ziet, voelt dat nog altijd onverteerbaar. “Het woord dat bij me opkomt is walgelijk. Niet omdat ik mezelf veroordeel, maar omdat het zo onvoorstelbaar voelt. Dat ik zó ziek was dat ik niet meer voor mijn eigen kinderen kon zorgen.”

Ongemakkelijk

Voor haar manie geloofde Natasja dat goede moeders zichzelf wegcijferen. Nu denkt ze daar totaal anders over. “De grootste leugen die ik mezelf vertelde, was dat het goed met mij ging zolang het goed ging met mijn kinderen.” In werkelijkheid werkte het precies andersom. Pas toen ze zelf beter voor zichzelf ging zorgen, kon ze ook beter voor haar gezin zorgen. Ze begon haar slaap serieus te nemen. Ze ging sporten. Wandelde dagelijks. At gezonder. En misschien wel het moeilijkste van alles: ze zette zichzelf op één. “Dat voelde in het begin ontzettend ongemakkelijk.”

Toch werd het haar nieuwe levensmotto. “Houd je slaap hoog en je stress laag.” Wanneer ze merkt dat haar agenda te vol raakt, trekt ze tegenwoordig direct aan de rem. “Ik zeg afspraken af, laat het huishouden los en kies voor mijn gezondheid. Want één ding weet ik inmiddels zeker. Je beseft pas hoe kostbaar je geestelijke gezondheid is wanneer je hem bijna bent kwijtgeraakt.”

Nieuwe zwangerschap

Alsof het leven haar opnieuw op de proef wilde stellen, werd Natasja na haar herstel opnieuw zwanger. Een zwangerschap die gepaard ging met hoop, maar ook met angst. Want artsen vertelden haar dat de kans bestond dat ze na de bevalling opnieuw in een manie terecht zou komen. “Dat zou betekenen dat ik weer opgenomen moest worden. Zonder mijn baby. Alleen de gedachte al voelde als een nachtmerrie.” Toch besloot ze zich niet te laten leiden door angst. “Ik had er geen controle over. Dus probeerde ik te genieten. Van mijn groeiende buik. Van mijn gezin. Van het leven dat terugkeerde.”

Een belangrijke steun was haar moeder, die vlak voor haar positieve zwangerschapstest overleed. De woorden die haar moeder altijd zei, bleven door haar hoofd klinken: liefde overwint alles. “Vaak hoorde ik haar stem: ‘Kom op Natas, je kunt het.’ Die woorden droegen me door de zwangerschap heen.”

Niet gek

Toen haar zoon uiteindelijk werd geboren, gebeurde er iets wat ze moeilijk onder woorden kan brengen. “Toen ik hem voor het eerst zag, voelde ik zoveel liefde. Het was het mooiste moment van mijn leven. In de bevalkamer besloot ik mijn manie definitief achter me te laten.” Niet omdat ze ontkent wat er gebeurd is. Maar omdat ze weigert zichzelf te reduceren tot een diagnose. “Ik ben niet gek. Ik was extreem oververmoeid, en daardoor ben ik mezelf kwijtgeraakt.”

Vandaag voelt haar leven rijker dan ooit. Ze is moeder, partner, schrijver en bovenal zichzelf. Ze schreef haar ervaringen op in haar boek Toen mama verdween? “Ik wil iets doorbreken waar nog steeds veel ouders mee worstelen: het idee dat je altijd sterk moet zijn. Dat je moet doorgaan. Dat je alles alleen moet kunnen. Ik hoop dat mijn verhaal een warme knuffel kan zijn voor mensen die worstelen. Ik wil laten zien dat mentale klachten iedereen kunnen overkomen. En dat hulp vragen geen zwakte is. Hoe ver je jezelf ook kwijtraakt, er is altijd een weg terug. Kijk naar mij. Ik ben teruggekomen uit een plek waarvan ik dacht dat ik er nooit meer uit zou komen.”

En dat is misschien wel de belangrijkste boodschap die ze andere ouders wil meegeven. “Je bent niet je diagnose. Je bent niet gek. Je bent de moeite waard. En vooral: Je bent niet alleen.”

Musthaves van deze zomer volgens de redactie:

Foutje gezien? Mail ons. Wij zijn je dankbaar.

Lisette Gerbrands
Geschreven door Lisette Gerbrands

Moeder, verhalenjager én koffieverslaafde. Vanuit ’s-Hertogenbosch, waar ze samenwoont met haar grote liefde en twee levendige zoons, schrijft Lisette over carrière, persoonlijke ontwikkeling en ouderschap. Het liefst in een verhaal waar dit allemaal samenkomt. Ze bouwt haar zinnen vaak tussen de Duplo-torens op de vloer en de pindakaasvingers in haar notitieboekje. Voor J/M Ouders verzorgt ze de rubriek ‘Help, mijn puber heeft/is…’. In haar vrije tijd verslindt ze nieuwe inzichten en de zaterdageditie van de Volkskrant. Het liefst met een warme cappuccino, en als de kinderen héél even stil zijn.

Ieder weekend het beste van J/M Ouders in je mailbox 👪

Start je weekend goed met onze mooiste verhalen.