Lucas Westerbeek School vandaag, 11:03

Leestijd: 8 minuten

Docent ziet Kiran (17) zijn diploma verspelen: stagebaas geeft hem één laatste kans

Woensdagmiddag, het is druk op de markt. Overal staan mensen te kletsen. De geur van eten komt van alle kanten. Surinaamse broodjes, gegrilde kip, Vietnamese loempia’s. Bij de viskraam staan mensen in de rij. Ik ben op weg naar het stagebedrijf van Kiran. Met de auto is het 24 kilometer rijden vanaf school. Kiran woont in deze buurt samen met zijn moeder en zijn broer. Hij is het jongste kind. De andere zoons en dochter zijn het huis al uit.

In de appgesprekken is de letterlijke tekst gebruikt. Daarom kunnen er hier en daar wat fouten in staan.

Tijdens een rapportgesprek heeft de moeder van Kiran me wel eens verteld dat ze het een onveilige buurt vindt. Veel criminaliteit. Ze is bang dat hij verkeerde vrienden krijgt in z’n buurt en op straat rond hangt. Ze wil dat haar zoon kansen heeft. Daarom zit hij bij ons op school, aan de andere kant van de stad. Al vijf jaar lang brengt z’n moeder hem iedere dag naar school. Als de lessen zijn afgelopen, staat ze hem al weer op te wachten.

Maar, hij heeft z’n theorie-examen voor de auto al gehaald, vertelde ze trots. En over een paar weken mag hij afrijden. Als hij achttien is, kan hij zelf rijden.

Kiran (17) droomt van een eigen restaurant

In de derde klas heb ik hem ook geholpen met het zoeken naar een stage. Hij wil graag de horeca in. Horecaondernemer worden met een eigen restaurant. Thuis kookt hij ook wel eens. Surinaamse kip vindt hij lekker, of iets Aziatisch. Een paar middagen liepen we samen door de winkelstraten en bezochten we allerlei restaurants en cafeetjes, op zoek naar een passende stageplek. We zochten in de buurt van school en in z’n eigen buurt. Uiteindelijk mocht hij het proberen in het café-restaurant van een horeca-echtpaar in het grote winkelcentrum bij school. Hij had er zin in, z’n moeder zou hem brengen en halen.

Maar, als ik op bezoek kwam, hing hij vaak tegen de bar en was met z’n telefoon bezig. Er was weinig te doen in het restaurant. Kiran mocht drankjes rondbrengen en af en toe in de keuken meehelpen. Dat ging moeizaam, want de man in de keuken sprak geen woord Nederlands.

Op zijn eerste stage blijkt Kiran helemaal geen doktersafspraken te hebben

Later, tijdens het eindgesprek, vertelde de eigenaresse dat Kiran z’n werk wel goed deed, dat hij altijd op tijd was, maar wel vaak eerder weg moest, vanwege afspraken met de dokter of de tandarts. Soms wel twee of drie uur eerder. Toen ik dat met hem besprak, vertelde hij me dat er niets te doen was in het cafeetje, en dat hij zich verveelde. Z’n moeder kwam hem dan wel op de afgesproken tijd ophalen, maar hij zwierf eerst nog even een paar uur in z’n eentje rond.

Z’n moeder werd woedend, toen dat in een rapportgesprek ter sprake kwam. Want hij had helemaal geen afspraken met dokter of tandarts. Ze wilde weten waar hij dan uithing, en wat hij deed en met wie. Kiran vertelde, dat hij dan gewoon in z’n eentje op het plein rondhing.

Bij het pizzarestaurant gaat het opnieuw mis

Dit schooljaar hoefde ik hem niet meer te helpen bij het vinden van een stageplek. Hij had er zelf al een gevonden: een pizzarestaurant in de buurt van z’n huis. Hij mag bezorgen op de scooter, de telefoon opnemen en klanten helpen. Af en toe helpt hij in de keuken. In het begin loopt het goed. Maar dan begint hij zich vaker op school en stage afwezig te melden.

“Goedemorgen meester, me enkel is sinds gisteravond verzwikt het is langs een paaltje gekomen, ik kan helaas niet komen.” Vorige week stuurde hij me een berichtje dat hij niet naar school kwam en ook niet naar stage. Tijdens het bezorgen van een aantal pizza’s, was er een hond voor z’n scooter gesprongen. Hij was onderuit gegaan en had z’n been bezeerd. Gelukkig was z’n scooter niet beschadigd.
Een paar dagen geleden stuurde Kojo, de eigenaar van het restaurant en Kirans stagebegeleider me een berichtje. “Goedemiddag, kunnen we even bellen over Kiran?”

Ik belde hem meteen. Hij had klachten gekregen van een buurman van een klant. Nadat Kiran de pizza had bezorgd, was hij in het trappenhuis blijven rondhangen en hij had allerlei rommel achtergelaten. Etensresten en verpakkingsmateriaal. Hij had er gegeten. Kojo vertelde me dat het met z’n productiviteit ook niet goed ging.

“Hij maakt te weinig ritjes. We hebben ogen en oren in de buurt, en we krijgen veel meldingen dat hij na een bezorgritje niet terugkomt naar het bedrijf, maar in de buurt blijft rondhangen.”

Uit het gesprek maak ik op dat de zakenpartner van Kojo -met wie hij samen het restaurant uitbaat- er eigenlijk wel een punt achter wil zetten. Hij heeft nog één gesprek met Kiran, het laatste.

Kojo, is een sympathieke man, met een missie. Hij is ambitieus, hij heeft het restaurant een paar maanden geleden overgenomen en wil een florerende zaak opbouwen. En hij heeft tegelijkertijd ook een missie om de jongeren uit de buurt te begeleiden. Hij wil ervoor zorgen dat ze niet rondhangen in de wijk, ’s avonds op straat. Hij wil ze opnemen in z’n team en leren hoe je samenwerkt, je verantwoordelijkheid neemt en zo ook je geld kan verdienen. Kiran krijgt daarom ook geen stagevergoeding, maar een normaal salaris. Kojo vertelt me aan de telefoon dat Kiran moet leren naar z’n gedrag te kijken, dat het om z’n eigen toekomst gaat. Dat hij dat ook zal bespreken met Kiran.

Nog vijftig stage-uren te gaan voor zijn examen

Ik bespreek met hem dat Kiran nog maar een paar weken heeft, voordat z’n stageperiode is afgelopen en hij examen moet doen. Als ik Kiran na het gesprek bel, vertelt hij me dat hij het zelf wel door heeft dat hij er slecht voorstaat. Maar dat hij z’n best zal doen. “Als je zo doorgaat, kom je ongeveer vijftig stage-uren te kort voor je examen”, vertel ik hem. “Dus je moet nog wel wat extra dagen erbij pakken.”
“Ik wil ook wel gewoon gratis m’n uren maken hoor”, zegt hij.

Ik vertel hem dat dat niet hoeft, dat hij er voor werkt, maar niet onder werktijd moet rondhangen op straat. “Je moet het zelf doen, je bent er bijna, en dan mag je examen doen.”

Toen ik Kirans leeftijd had, wandelde ik een paar keer per week samen met m’n vader en onze hond. Ik haalde hem op van z’n werk, we hadden gesprekken over zijn collega’s, over hoe het ging met mij op school en over zijn jeugd. Op m’n zestiende bleef ik zitten, omdat ik avonden lang met m’n vrienden uit de buurt op straat rondhing. Toen ik dat jaar op school moest overdoen, praatten we tijdens de wandelingen over wat ik wilde na school, en hoe ik dat moest gaan aanpakken. Ik heb mooie herinneringen aan die wandelingen met m’n vader en de hond.

Als ik de markt over loop en het pizzarestaurant binnenga, staan ze samen al te wachten. Kojo geeft me een hand. Kiran ook. Kiran vertelt dat hij het gesprek met Kojo en z’n zakenpartner inmiddels gehad heeft. En dat hij mag blijven en de komende tijd z’n best zal doen. Hij zal ook niet meer onder werktijd op straat rondhangen.

Kojo vertelt me, als hij Kiran aankijkt, dat er een stijgende lijn zit in z’n sociale vaardigheden. Kiran is goed in het omgaan met klanten. Ook aan de telefoon. En dat hij altijd beleefd is. Ze hebben hem wel een officiële waarschuwing gegeven. Als hij aan het bezorgen is, is z’n aantal ritjes nog steeds te laag.
“Dat is echt onhoudbaar. Ook ten opzichte van de andere jongens. Je capaciteit is te laag. Maar de inzet is dat je je stage haalt. Dan krijg je je diploma.”

Ik kijk Kiran aan. “Dat betekent je best doen”, zeg ik. :Je niet laten afleiden. Werk is werk.” Kiran knikt.
Kojo zegt dat je ook uit je negatieve momenten veel voor jezelf kan leren. “Zet dat stapje extra. Kijk naar het grote plaatje.” Kiran kijkt serieus. Kojo zegt dat hij nog wel wil toevoegen, dat het op de momenten dat het goed gaat, ook echt heel goed gaat.

“Je doet dit voor jezelf. Blijf niet rondhangen buiten. Bedenk, ook voor de rest van je leven, mensen zijn jou niets verschuldigd. We willen dat je je diploma haalt. Maar jij bent als enige verantwoordelijk voor wat je doet.” Kiran knikt. Hij geeft Kojo een hand. “Ik ben dankbaar dat jullie me toch nog die kans geven”, zegt hij. Kojo lacht. “Je hoeft me niet dankbaar te zijn. Ik zie dit ook als m’n purpose hier.”

Een paar weken later heeft Kiran zijn diploma

Een paar weken later sluit Kiran z’n schooltijd bij ons op de praktijkschool af. Met een positieve stage-evaluatie en met een diploma. Hij heeft een lach op z’n gezicht als hij me vertelt, dat hij z’n rijbewijs in één keer heeft gehaald.

Verbonden expert

Lucas Westerbeek

Docent, mentor en stagebegeleider op een praktijkschool

Lucas Westerbeek stond jarenlang voor de klas als docent Nederlands in de ‘betere buurten’ van de grote stad. Een groot verschil met waar hij: als mentor en stagebegeleider op een praktijkschool. Lucas is al meer dan 30 jaar samen met documentairemaakster Silvia Bromet en heeft twee zoons van 26 en 22. »

• Docent ziet Kiran (17) zijn diploma verspelen: stagebaas geeft hem één laatste kans
• Docent Lucas volgt Yara (16) op haar stage en ontdekt waarom ze steeds vaker afwezig is
• Vijf jaar later stond Dennis (22) ineens weer voor mijn deur: dezelfde grijns, dezelfde energie

Reacties