Sofie van de Waart Hoogbegaafd vandaag, 09:02

Leestijd: 4 minuten

Hoogbegaafdheid bracht me als juf én moeder aan het twijfelen: deze les vergeet ik nooit

Als hoogbegaafdheidsspecialist, mediator en spreker over neurodiversiteit helpt Sofie van de Waart dagelijks ouders, scholen en organisaties om anders te kijken naar talent. Maar toen haar eigen dochter vastliep op school, merkte ze hoe lastig het is om professionele kennis los te zien van je rol als ouder. In deze persoonlijke column deelt ze wat twee totaal verschillende schooltrajecten haar leerden over hoogbegaafdheid, vertrouwen en opkomen voor wat een kind écht nodig heeft.

Niets is ongemakkelijker dan een tienminutengesprek terwijl je zelf juf bent. Je probeert niet betweterig over te komen, maar wilt wél laten merken dat je weet waar je het over hebt. Tegelijkertijd wil je de relatie met de leerkracht goed houden en voorkomen dat zij het gevoel krijgt dat je op haar vingers kijkt.

Waarom een oudergesprek als juf extra ingewikkeld is

Als het goed gaat met je kind, is dat allemaal niet zo ingewikkeld. Dan sta je na tien minuten weer buiten. Maar als het níét goed gaat en jij een andere visie hebt op wat er nodig is, wordt het een heel ander verhaal. Ik heb die tweestrijd zelf jarenlang gevoeld.

Als hoogbegaafdheidsspecialist en mediator vocht ik voor passende oplossingen voor ándere kinderen. Ik zat aan tafel met samenwerkingsverbanden, onderwijsconsulenten en multidisciplinaire teams. Maar toen onze oudste dochter, die hoogbegaafd is, zelf vastliep, vond ik het ineens ontzettend moeilijk om mijn eigen rol te bepalen.

Mijn hoogbegaafde dochter liep vast zonder dat ik het zag

Want hoe professioneel je ook bent, je blijft in de eerste plaats moeder. Ik geloof heilig in de uitspraak: relatie vóór prestatie. Dat geldt ook voor de relatie met school. Maar soms moet je tóch opkomen voor je kind. Onze dochter verveelde zich intens, kreeg veel te weinig uitdaging en werd daar diep ongelukkig van. Ik zal nooit vergeten wat ze zei nadat ze een paar weken onderwijs voor hoogbegaafde kinderen had gevolgd.

“Ik vind het het leukst dat ik nu met ándere kinderen les krijg.” Ik begreep haar niet meteen. Ze zat daarvoor toch ook gewoon met andere kinderen in de klas? Toen vertelde ze dat ze al jaren alleen op de gang haar werk maakte. Ze dacht dat dat normaal was.

Dat kwam keihard binnen. Ik wist het niet, maar ik had eerder in moeten grijpen. Na een verhuizing maakten we met onze jongste dochter juist het tegenovergestelde mee. Na corona viel haar leerkracht op hoe ver ze voorliep. Rond negen uur ’s ochtends had ze haar werk voor de hele dag al af, foutloos bovendien. Ik gaf haar thuis moeilijkere opdrachten, waarna haar Cito-scores door het dak gingen.

Waarom versnellen bij onze jongste juist wél werkte

Versnellen was direct bespreekbaar, sterker nog, school drong er op aan. Toen school voorstelde om haar twee groepen over te laten slaan, moest ik als moeder even slikken. Maar als professional wist ik ook dat dit waarschijnlijk de beste keuze was. Later twijfelde ik nog of we haar wel op tienjarige leeftijd naar de middelbare school moesten laten gaan. De school hield ons toen een spiegel voor.

Wat scholen deden waardoor ik weer vertrouwen kreeg

“Waarom nu problemen zoeken die er nog niet zijn? Laat haar lekker gaan.” Geen ingewikkeld tussenjaar bedenken. Geen beren op de weg zoeken. Gewoon vertrouwen. Dat was misschien wel de grootste opluchting van het hele proces. Ik hoefde het niet meer alleen te dragen. Ik kon het loslaten en vertrouwen op de mensen voor de klas en op school.

Daardoor is onze jongste nooit vastgelopen in het onderwijssysteem. Niet omdat zij anders was dan haar zus, maar omdat er op tijd werd gezien wat zij nodig had én daarnaar werd gehandeld. Als ik terugkijk op beide trajecten, is dit mijn belangrijkste advies aan ouders: Wees zacht op de relatie, maar hard op de inhoud.

Mijn belangrijkste advies aan ouders van hoogbegaafde kinderen

Blijf het gesprek aangaan als je ziet dat je kind iets anders nodig heeft. Ook als je bang bent dat je wordt gezien als die lastige of betweterige ouder. Want uiteindelijk gaat het niet om jouw imago. Het gaat om je kind.

Lukt het niet om samen verder te komen? Dan kan een onafhankelijke mediator, bijvoorbeeld via het samenwerkingsverband, helpen om met een frisse blik naar de situatie te kijken. En hoe ingrijpend het ook voelt: sluit een schoolwisseling niet uit. Ik zeg vaak tegen ouders: “Soms hoef je niet te kiezen voor de perfecte oplossing. Soms kies je gewoon voor de minst slechte optie. En soms is dat precies wat een kind nodig heeft om weer te kunnen groeien.”

Musthaves van deze zomer volgens de redactie:

Birkenstock Slippers € 54,94 bij bol.com Bekijk product →

Little Dutch Zwemvest € 36,99 bij bol.com Bekijk product →

PaddlePro SUP Board € 199,99 bij bol.com Bekijk product →

Crocs Classic Klompen Beige EU 33-34 Kinderen € 32,99 bij bol.com Bekijk product →

CamelBak Thrive Chug – Drinkfles – 750 ml – Paars (Purple Sky) € 21,45 bij bol.com Bekijk product →

Het Park € 15,99 bij bol.com Bekijk product →

Verbonden expert

Sofie van de Waart

Leerkracht en hoogbegaafdheidsspecialist

Sofie van de Waart is opgeleid als leerkracht en hoogbegaafdheidsspecialist en heeft ervaring met hoogbegaafdheid in de volle breedte van het spectrum. Ze is gespecialiseerd in dubbel bijzondere leerlingen en leerlingen van de doelgroep ‘ongezien talent’ die traditioneel gezien zich minder snel aanmelden bij hoogbegaafdenonderwijs. Als projectleider heeft ze voor diverse besturen en samenwerkingsverbanden afdelingen opgezet voor (thuiszittende) hoogbegaafde leerlingen en ze heeft zelf ook twee hoogbegaafde dochters.   »

• Hoogbegaafdheid bracht me als juf én moeder aan het twijfelen: deze les vergeet ik nooit
• Doorstroomtoets groep 8: wat betekent de uitslag en kun je het schooladvies nog aanpassen?
• Doorstroomtoets uitslag binnen: 5 dingen die ouders moeten weten over het advies en wat je kunt doen