Francis Bak-van Leeuwen
Francis Bak-van Leeuwen Columns vandaag
Leestijd: 4 minuten

Traumatherapeut emigreerde met haar kinderen: ‘Pas na 1,5 jaar zag ik wat er echt speelde’

Nu het nieuwe schooljaar begint, starten ook geëmigreerde kinderen opnieuw op school. Vier jaar geleden was traumatherapeut Francis Bak zo’n moeder in Zuid-Spanje. Ze dacht dat haar kinderen vanzelf zouden wennen. Tot haar jongste zoon één vraag stelde.

Francis Bak-van Leeuwen emigreerde vier jaar geleden met haar kinderen naar Zuid-Spanje
Francis Bak-van Leeuwen emigreerde vier jaar geleden met haar kinderen naar Zuid-Spanje Bron: Eigen beeld

Iedere zomer zie ik: gezinnen met een nieuw huis, een volgepakte auto of kinderen op het vliegveld. De foto’s stralen enthousiasme uit.

Vier jaar geleden waren wij dat gezin. We vertrokken met onze jongste kinderen naar Zuid-Spanje. Ook wij hadden zin in het avontuur. Ik wilde mijn kinderen goed voorbereiden en sprak vooraf met gezinnen die al geëmigreerd waren. Hoe hadden hun kinderen het ervaren? De antwoorden waren vaak hetzelfde: kinderen zijn flexibel, ze leren de taal snel, geef ze tijd en ze wennen vanzelf.

Als trauma- en gedragstherapeut wist ik hoe belangrijk gedrag was. Toch zag ik mijn eigen kinderen worstelen. Bij één zoon merkten we snel dat hij het moeilijk had. Hij praatte erover. Bij mijn jongste leek lange tijd minder aan de hand. Er waren moeilijke momenten, maar ik dacht: kinderen hebben tijd nodig om te wennen.

‘Mama, mag ik bij opa in Nederland gaan wonen?’

Na ongeveer anderhalf jaar ging mijn man met onze zoons een week naar Nederland. Toen ze terugkwamen, zag ik direct dat er iets met mijn jongste was. Die avond begon hij in bed te huilen. “Mama, mag ik bij opa in Nederland gaan wonen?”

Die vraag kwam binnen. Dit gevoel kon niet in één week zijn ontstaan. Hoe lang liep hij hier al mee?

Achteraf waren er signalen. Hij was vaker moe, trok zich terug en zijn wereld werd kleiner. Los niet alarmerend bij een bijna-puber, maar samen vertelden ze iets. Toch had ik niet gezien hoeveel hij met zichzelf aan het uitvechten was.

Na die avond bleef één vraag door mijn hoofd spelen: wat zag ik niet? Ik wilde begrijpen waarom de één eerder moeite had met onze emigratie en het bij de ander lange tijd goed leek te gaan. Waarom lopen sommige kinderen pas later vast? En vooral: wat hadden mijn kinderen van ons nodig?

Traumatherapeut Francis Bak onderzocht 2 jaar waarom kinderen later kunnen vastlopen

Ik las onderzoeken, sprak met geëmigreerde ouders en legde verbanden met mijn praktijk. Die zoektocht groeide uit tot twee jaar praktijkonderzoek, boeken en een preventieve methode.

Ik ontdekte hoeveel ik niet wist. Ik dacht: met tijd, liefde, aandacht en een veilige thuisbasis komen we er wel. Dat geloof ik nog steeds, maar tijd is niet altijd voldoende.

Een kind kan na een grote verandering niet alles tegelijk verwerken. Kinderen komen verschillende hobbels tegen bij het opnieuw vinden van hun plek. Hoe en wanneer die zichtbaar worden, verschilt per kind. De één laat snel zien dat iets moeilijk is, bij de ander merk je het nauwelijks. Het idee dat kinderen na een bepaalde periode wel ‘gewend’ zijn, heb ik daarom losgelaten.

Waarom ‘kinderen wennen vanzelf’ volgens Francis te eenvoudig is

Voor ons vertrek hoorde ik vooral dat kinderen flexibel waren en vanzelf zouden wennen. Nauwelijks hoorde ik over de periodes waarin het níét goed ging. Inmiddels weet ik dat sommige gezinnen terugkeerden naar Nederland, dat kinderen zonder hun ouders teruggingen en dat andere kinderen door moeilijke periodes gingen.

Dat maakt een emigratie niet mislukt. Het laat vooral zien hoe sterk het beeld is dat emigreren met kinderen leuk moet zijn. We delen de eerste schooldag, nieuwe vrienden en hoe snel kinderen de taal oppakken. Over een kind dat maanden later terug wil of vastloopt, praten we minder gemakkelijk.

Juist dát had ik vooraf willen weten. Niet om bang te worden of onze plannen tegen te houden, maar om te begrijpen dat moeilijkheden niet automatisch betekenen dat je de verkeerde keuze hebt gemaakt. Ik had willen weten welke hobbels kinderen kunnen tegenkomen en dat ‘wennen’ soms een te eenvoudige verklaring is.

Nu kijk ik anders naar foto’s van gezinnen die aan zo’n avontuur beginnen. Ik geloof hun enthousiasme. Wij voelden dat toen ook. Ondanks alles heb ik geen spijt. Onze kinderen zijn door verschillende hobbels gegaan en doen het inmiddels fantastisch in Spanje.

Als ik naast mezelf van vier jaar geleden kon gaan zitten, zou ik haar niet waarschuwen. Ik zou haar laten genieten. Maar ik zou haar vertellen iets minder zeker te zijn: minder zeker dat kinderen vanzelf wennen, dat ze het wel vertellen als het niet goed gaat en dat je vooraf kunt voorspellen hoe je kind zo’n verandering beleeft.

Misschien is dat de belangrijkste les die onze emigratie mij als moeder leerde: niet alles wat je als ouder moet weten, weet je voor de verandering.Ik zou met minder zekerheid en meer nieuwsgierigheid beginnen. Niet denken: ik weet wat mijn kind nodig heeft, maar blijven vragen: Wat vertelt mijn kind mij op dit moment over hoe híj deze verandering beleeft?

Musthave van deze herfst:

Een nieuw seizoen vraagt om fijne favorieten! Van degelijke regenlaarsen tot ons favoriete voorleesboek: deze vijf musthaves maken de herfst voor kinderen leuker, knusser en makkelijker.

Verbonden expert
Francis Bak
Francis Bak
Trauma- en gedragstherapeut
Francis is trauma- en gedragstherapeut, expert in de impact van grote verandering op kinderen, ontwikkelaar van De Heldenreis Methode en auteur van boeken over kinderen en grote veranderingen. »

Foutje gezien? Mail ons. Wij zijn je dankbaar.

Ieder weekend het beste van J/M Ouders in je mailbox 👪

Start je weekend goed met onze mooiste verhalen.

Reacties