Lotte van Zijl Mentale gezondheid vandaag, 09:01

Leestijd: 5 minuten

Auteur Linsey de Haas: lessen uit haar gedichtenbundel die elke ouder aan het denken zetten

Kinderen voelen veel, maar hebben niet altijd de woorden om uit te leggen wat er in hen omgaat. Verhalen en gedichten kunnen helpen om gevoelens beter te begrijpen, te herkennen en te bespreken. Auteur Linsey de Haas schreef Verder dan de maan, een gedichtenbundel vol liefdevolle woorden voor verbinding, geïnspireerd door haar eigen ervaringen met het moederschap.

De liefde voor een kind in woorden vangen

“Ongeveer vijf jaar geleden werd mijn dochter Chloé geboren. Het moederschap is de meest bijzondere ervaring in mijn leven. Het heeft me kwetsbaarder gemaakt doordat ik leerde liefhebben op een manier waarvan ik niet wist dat ik het in me had. Een simpele ‘ik hou van je’ voelde voor mij niet genoeg om de liefde voor haar te omschrijven. Deze liefde gaat over het bieden van een veilige basis. Over haar begeleiden, beschermen en haar de ruimte geven om haar eigen pad te ontdekken.

Maar soms is het moederschap ook pittig en zwaar. Helemaal in de herkenbare peuterfase die – voor ons – uit driftbuien, gebroken nachten en een peuter met een hele sterke eigen wil bestond. Ik bracht veel tijd met haar door op haar kamertje om haar in slaap te wiegen. Mijn gedachten gingen dan alle kanten op en deze vormden zich in mijn hoofd tot gedichten. Zodra Chloé sliep, schreef ik de gedichten op. Zodat mijn vermoeide moederbrein ze niet zou vergeten.

De impact van (onzorgvuldig) gekozen woorden

Woorden kunnen een grote invloed hebben op hoe kinderen naar zichzelf en de wereld kijken. Dat merkte ik vooral toen Chloé op een avond refereerde aan een gesprek dat we weken eerder hadden gehad over het krijgen van ‘grote mensen tanden’. In lichte paniek zei ze: ‘Mama, ik wil niet dat mijn tanden uitvallen.’ Voor mij was het een onschuldige opmerking zonder betekenis. Maar blijkbaar had zij deze woorden heel anders verwerkt en was ze er in haar hoofd mee aan de slag gegaan.

Dat herken ik uit mijn eigen jeugd. Toen ik opgroeide, was ik lange tijd de jongste in onze familie en bracht ik veel tijd door met mijn zus en oudere nichtjes. Als ik iets onhandigs deed of iets zei zonder eerst na te denken, werd daar weleens een grapje over gemaakt. Sommige opmerkingen zitten diep geworteld in mijn zelfbeeld. Beide voorbeelden laten zien hoe groot de impact van onze woorden soms kan zijn, zelfs wanneer wij ze zelf alweer vergeten zijn. Als een losse opmerking al zoveel kan betekenen, stel je dan eens voor wat de invloed kan zijn van zorgvuldig gekozen woorden.

Veiligheid creëren met taal doe je zo

Voorlezen zorgt voor een moment van verbinding, waarin je bewust tijd maakt voor elkaar en samen tot rust komt. Die aandacht en nabijheid geven kinderen een gevoel van veiligheid. Door verhalen met herkenbare situaties leren kinderen hun emoties beter te begrijpen. Ze leren te herkennen wat ze voelen, dat deze gevoelens er mogen zijn en hoe ze hier vervolgens mee om kunnen gaan.

Jonge kinderen ervaren emoties vaak intens, maar hebben nog niet altijd de woorden om uit te leggen wat er gebeurt. Dat kan overweldigend zijn en zich vervolgens lichamelijk uiten, bijvoorbeeld in een driftbui. Door als ouder aanwezig te blijven en gevoelens te benoemen, help je hen om zichzelf beter te begrijpen. Dit geeft rust en helpt om spanning los te laten.

Maak van voorlezen een vast moment

Veel ouders herkennen dat drukke dagen ervoor zorgen dat voorlezen er soms bij inschiet. Ik probeer daarom bewust een vast moment te creëren. Overdag komt voorlezen er bij ons vaak niet van, omdat onze dagen meestal erg druk zijn. Maar ik vind het heel belangrijk om samen, in alle rust haar dag af te sluiten voor het slapengaan. Voorlezen is hier een belangrijk onderdeel van.

Er zijn soms avonden waarop ik excuses bedenk om het niet te doen. Maar uiteindelijk kies ik er bijna altijd voor om toch samen een boekje te lezen. Chloé kijkt uit naar deze momenten en kiest zelf een boekje uit. Na het lezen praten we nog even na over het verhaal en over haar dag. Ik merk dat ze hierna makkelijker in slaap valt dan wanneer we dit overslaan, omdat zij dan nog te veel ‘aan’ staat.

‘Poëzie hoeft niet ingewikkeld te zijn’

Verder dan de maan is een boek vol levenslessen voor onze kinderen. Maar misschien ook een uitnodiging aan onszelf. Want de dingen die we hen willen meegeven, zijn vaak precies de dingen waar wij zelf ook nog aan mogen werken. Het boek draagt dan ook bij aan de band tussen ouder en kind. Ik hoop dat het een moment creëert om samen stil te staan bij hoe bijzonder die relatie is. Poëzie hoeft niet ingewikkeld te zijn. Eenvoudige woorden hebben vaak de grootste betekenis.”

Linsey de Haas is auteur van het boek Verder dan de maan.

Geschreven door Lotte van Zijl

Lotte van Zijl (1998) is freelance redacteur met een media- en communicatiediploma op zak en een onweerstaanbare liefde voor verhalen die mensen raken, of dit nu over psyche, lifestyle, reizen of een ander onderwerp gaat. Voor J/M Ouders spreekt ze ouders die de opvoeding net even anders doen en experts die ouders weer een stukje houvast en informatie geven. Ze houdt van zon, surfen en nieuwe culturen ontdekken en reist daarom met haar laptop in haar backpack de wereld over - van Rotterdam en Portugal tot Indonesië en Nieuw-Zeeland.