Lucas Westerbeek Columns 31 mei 2026, 11:02

Leestijd: 8 minuten

Jamil (21) kwam niet naar zijn diploma-uitreiking, maar zijn vader kreeg een staande ovatie

Jamil dreigde zijn stage kwijt te raken en wilde op een gegeven moment nergens meer heen. Zijn ouders bleven ondertussen vechten voor zijn toekomst. Toen hij uiteindelijk slaagde voor zijn diploma, verscheen hij niet op de diploma-uitreiking, maar zijn vader wel.

In de appgesprekken is de letterlijke tekst gebruikt. Daarom kunnen er hier en daar wat fouten in staan.

“Hy” “Goed” “Met jou?” Het zijn berichtjes van Jamil. Een paar dagen geleden vroeg ik hoe het met hem gaat. Als onze leerlingen van school zijn, blijven we hen nog een paar jaar volgen. We bellen ze om te vragen hoe het met ze gaat, wat ze aan het doen zijn, een opleiding of werk, en als ze niets van zich laten horen, bellen we hun ouders. We zijn benieuwd of we ze nog ergens mee kunnen helpen. Ik antwoord Jamil dat met mij alles goed gaat.

“Nog een paar weken school, dan vakantie. Hoe gaat het met de motorhandel?” Hij stuurt me meteen een foto van een prachtige, blauwe motor. “Dit is de mooiste tot nu toe die ik heb” “Ziet er fantastisch uit”, antwoord ik. “Ja dit is 1 van de 8” “Dit is nu mijn werk” “Af en toe werk ik bij m’n oom in de bouw ben zelfstandige geworden” “Heb ook kleine garage waar ik alles maak garagebox die ik huur”

Jamil leefde voor scooters, motoren en snelheid

Jamil was altijd al bezig met motoren en scooters. Soms kwam hij ook op de scooter of motor naar school, vanuit de andere kant van de stad. Tegenover z’n huis, waar hij woont met z’n ouders en broer, is ook een praktijkschool. Maar z’n moeder wilde niet dat hij met de jongens uit de buurt in de klas zou zitten. Dus was hij naar onze school gekomen, 50 minuten reizen met de bus, dwars door de stad.

Samen met z’n vriend en klasgenoot Mo sleutelde hij aan scooters en motoren. Tenminste, Mo kletste en Jamil sleutelde. In de klas lieten ze me filmpjes zien, hoe ze op hun achterwiel reden op een industrieterrein. Of ze vertelden verhalen hoe ze aan de politie ontsnapt waren, door smalle steegjes in te rijden. Want een rijbewijs hadden ze allebei niet.

Toen ik 17 was, sleutelden m’n jeugdvriend Hans en ik ook lange middagen na school, aan onze brommers. We hadden allebei een Puch Maxi. We rommelden met de bougies, we verwisselden uitlaten om ze sneller te laten rijden, we zetten er andere motorblokken onder, om ze meer pk’s te geven.

Daarna maakten we testritjes door de buurt -altijd zonder helm- met de wind door onze haren. De politie liet zich nooit in onze wijk zien en een rijbewijs hadden we in die tijd nog niet nodig. We genoten van het sleutelen en ondertussen kletsen we over school, over onze klasgenoten en de docenten.

Hij wist niet hoe hij zijn boetes moest betalen

Op een dag vertelde Jamil me dat hij voor de rechter moest verschijnen. We zaten in de auto, op weg naar een gesprek bij z’n stagebedrijf. Een garage waar ze voornamelijk klein onderhoud deden en banden verwisselden. Jamil vertelde me dat hij honderden euro’s boete had openstaan. Voor het rijden zonder rijbewijs op onverzekerde scooters en motoren. Hij wist niet hoe hij de boetes moest gaan betalen. Hij hoopte dat z’n ouders hem zouden helpen, maar daar was hij onzeker over. Hij dacht dat z’n ouders vooral trots waren op z’n broer, die bijna klaar was met de havo en volgend jaar zou gaan studeren.

Zijn stage stond op het punt om te stoppen

De garagehouder, waar we naar op weg waren, had me een paar dagen ervoor gebeld dat Jamil al de hele week niet verschenen was. Jamil hoefde niet meer terug te komen. Hij had genoeg in hem geïnvesteerd, zei hij. Jamil vertelde tijdens het overleg dat hij laat naar bed gaat en dan ’s ochtends te moe is om uit bed te komen. Dat banden verwisselen heel zwaar werk is.

En dat hij na een stagedag ook nog pizza’s bezorgt om geld te verdienen. Geld om de boetes mee te betalen en om gereedschap te kopen en te investeren in scooters en motoren voor de verkoop. Maar dat hij z’n best wil doen en graag wil blijven om z’n stage af te maken. Gelukkig wilde de garagist Jamil na het gesprek nog wel een laatste kans geven.

In een kleine garagebox zag ik wie Jamil echt was

Toen ik hem na het gesprek thuis afzette, vroeg hij of ik z’n garagebox wilde zien. In de box, op de benedenverdieping van de flat, liet hij me binnen. Gereedschap hing keurig gerangschikt aan de wand. Een scooter zonder wielen stond in het midden van de kleine ruimte. Jamil keek me lachend aan. “Ziet er goed uit toch meester?” Ik knikte. Ik was onder de indruk hoe georganiseerd hij hier aan het werk was. Ik zei dat ik nog even z’n moeder wilde begroeten en we liepen de drie trappen op naar de bovenverdieping.

We worden moe van Jamil

Bij de voordeur deed ik m’n schoenen uit en Jamil gaf me een paar sloffen. Z’n moeder lag op de bank in de woonkamer. “Sorry, ik kan moeilijk lopen, heb nog een beetje pijn.” Ze was net geopereerd aan haar knie. Ze vertelde dat Jamil straks boodschappen moest doen, omdat zij de trap niet op en af kan. “Jamil komt veel te laat op stage”, vertelde ze me. “Omdat hij niet wil opstaan. Hij gaat laat naar bed. Ik word moe van Jamil.”

Jamil vertelde dat hij tot laat aan het sleutelen was aan z’n scooters. We bespraken nog de oproep van de rechtbank, waar Jamil moest verschijnen. Z’n moeder zuchtte diep, maar ze was blij dat hij nog op stage mocht blijven.

Zijn ouders wilden dat hij bleef leren

Op het ROC, waar hij de opleiding autotechniek deed, waren ze ook ontevreden over hem. Volgens z’n docent doet hij daar niets, zei z’n moeder. Ik vertelde z’n moeder dat ik de docent ook had gesproken, maar dat Jamil gewoon examen mocht doen. Na z’n examen wilde hij niet verder leren en meteen aan het werk. Maar z’n moeder wilde dat hij weer naar school zou gaan, net als z’n broer en z’n vader zag graag dat hij ook verder ging met een studie. Ik vertelde z’n moeder dat Jamil een handige jongen is. Dat hij met z’n handen aan het werk wilde en niet achter een bureau moest zitten.

Toen liep Jamil boos weg van zijn stage

Diezelfde week kreeg ik weer een telefoontje van de garagehouder. Jamil was boos van z’n stage weggelopen. Ik belde Jamil en hij vertelde kwaad dat z’n fiets voor de deur van de garage was gestolen. Z’n elektrische fiets. En toen had hij samen met de garagehouder de beelden van de beveiligingscamera bekeken. Maar die waren van zo’n slechte kwaliteit, dat er nauwelijks iets op te zien was. En toen was hij boos weg gelopen. Hij wilde niet meer terug.

‘Wij blijven met hem praten, maar hij is eigenwijs’

Ik besloot de vader van Jamil in te schakelen. Het leek me goed als hij samen met Jamil naar de garagist ging om het uit te praten. Een dag later belde de moeder van Jamil, zij was ook meegegaan naar de garage. “Het is ons gelukt hoor. Jamil mag terug komen naar z’n stage.” Ik antwoordde, dat ik er vertrouwen in had dat hij het goed zou afronden. Z’n moeder zei dat zij dat ook had. “Wij zijn blij voor Jamil. We blijven met hem praten. We doen ons best voor hem. Maar hij is eigenwijs.”

Na het telefoontje belde ik Jamil. Hij vertelde me dat z’n ouders zonder hem waren gegaan. Hij wilde niet meer mee. Maar hij was blij dat ze geregeld hadden dat hij z’n stage kon afronden. Een paar weken later belde z’n moeder me blij op. Jamil was geslaagd voor het praktijkexamen autotechniek. En ook bij ons op de praktijkschool had hij het examen gehaald. Ze bedankte me voor de steun.

Jamil kwam niet naar zijn diploma-uitreiking

Op de middag van de diploma-uitreiking stond z’n vader ineens voor de school. Met een enorme bos bloemen. “Voor u meester. Omdat u Jamil zo goed geholpen heeft.” Ik bedankte Jamils vader en vroeg waar Jamil zelf was. Hij zou zo z’n diploma krijgen. Z’n vader schudde z’n hoofd. Hij kreeg Jamil niet meer mee naar school. Toen ik Jamil probeerde te bellen, nam hij niet op.

Toen kreeg zijn vader het applaus

Ik had voor alle leerlingen in de klas een stukje geschreven. Iedereen moest op het podium komen en kreeg een korte, persoonlijke toespraak. De leerlingen waren vrolijk, sommigen enigszins verlegen. Toen Jamil aan de beurt was, vertelde ik aan de zaal dat Jamil er niet was, maar z’n vader wel. Ik nodigde hem uit op het podium. Breeduit lachend stapte Jamils vader het podium op en kreeg een enorm applaus.

Buitenspeelgoed aangeraden door onze redactie

Micro Step € 164,00 bij bol.com Bekijk product →

Woom Fiets € 658,99 bij bol.com Bekijk product →

Nijdam Rolschaatsen € 49,99 bij bol.com Bekijk product →

Pop-Up Voetbaldoelen Set van 2 – Kinderen – Voetbaldoeltjes – Opvouwbaar – 120 x 90 cm – 2 stuks – Zwart € 39,95 bij bol.com Bekijk product →

VirtuFit Basketbalpaal € 79,95 bij bol.com Bekijk product →

LifeGoods Bolderkar Opvouwbaar – 94L – 70KG Draagkracht – 90x50x58CM – Draaibare wielen – Inklapbare bolderwagen € 51,99 bij bol.com Bekijk product →

Verbonden expert

Lucas Westerbeek

Docent, mentor en stagebegeleider op een praktijkschool

Lucas Westerbeek stond jarenlang voor de klas als docent Nederlands in de ‘betere buurten’ van de grote stad. Een groot verschil met waar hij: als mentor en stagebegeleider op een praktijkschool. Lucas is al meer dan 30 jaar samen met documentairemaakster Silvia Bromet en heeft twee zoons van 26 en 22. »

• Vijf jaar later stond Dennis (22) ineens weer voor mijn deur: dezelfde grijns, dezelfde energie
• Iedereen maakte zich zorgen om Miran (17), tot hij stopte met vechten tegen school
• Jamil (21) kwam niet naar zijn diploma-uitreiking, maar zijn vader kreeg een staande ovatie

Geschreven door Lucas Westerbeek

Lucas Westerbeek stond jarenlang voor de klas als docent Nederlands op scholen in de 'betere buurten' van de grote stad. Een wereld van verschil met zijn huidige werk als mentor en stagebegeleider op een praktijkschool, voor jongeren tussen de 12 en 18 jaar. Het zijn vooral de verhalen van zijn leerlingen die hem de afgelopen jaren zijn gaan bezighouden. Ontroerend, rauw en soms hartverscheurend: Lucas schrijft ze op, omdat ze gehoord moeten worden.